ပၢင်ပွႆးႁူမ်ၸူမ်းႁပ်ႉတွၼ်ႈပီမႂ်ႇတႆး 2112 ၼီႈ ဢၼ်ၶွင်ႇသီႇဢဝ်ၶိုၼ်းၸိုင်ႈတႆး RCSS/SSA ၸတ်းႁဵတ်းတီႈငဝ်ႈၸိုင်ႈလွႆတႆးလႅင်းၼၼ်ႉ ၸုမ်းတပ်ႉသိုၵ်းဝႃႉ UWSA သူင်ႇတူဝ်တႅၼ်းမႃးၶဝ်ႈႁူမ်ႈပၼ်ႁႅင်း။ သၢင်ႈလွင်ႈမိုတ်ႈၵိုဝ်းၸမ်ၸႂ်ၵၼ်တင်း တပ်ႉသိုၵ်းၸိုင်ႈတႆး (RCSS/SSA) ။

တူဝ်တႅၼ်းတပ်ႉသိုၵ်းဝႃႉၼႆႉ ပဵၼ်ၽူႈၵွၼ်းတပ်ႉမႁႃႇ ဢူးတႃႉပၢၼ်း လႄႈ ဢူးသျိၼ်ႇၵျူင်း (ၵႅမ်ၽူႈၵွၼ်းတပ်ႉပလိၵ်ႈၸုမ်းဝႃႉပၢင်သၢင်း) ဢွၼ်ႁူဝ်ၼမ်းၼႃႈ၊ ပဵၼ်တူဝ်တႅၼ်းတပ်ႉသိုၵ်းဝႃႉ UWSA သေ မႃးၶဝ်ႈႁူမ်ႈ ပၢင်ပွႆးပီမႂ်ႇတႆး တီႈငဝ်ႈၸိုင်ႈလွႆတႆးလႅင်း-ၼႆယဝ်ႉ။

ၵဵဝ်ႇၵပ်းလွင်ႈၼႆႉ ၸဝ်ႈတူၼ်ၶူးတူၼ်ၼိုင်ႈ ဢၼ်လႆႈမႃးၶဝ်ႈႁူမ်ႈပၢင်ပွႆးႁူမ်ၸူမ်းႁပ်ႉတွၼ်ႈပီမႂ်ႇတႆး တီႈလွႆတႆးလႅင်းၼၼ်ႉလၢတ်ႈဝႃႈ-“လႆႈႁၼ်ၵူၼ်းလူင်တႆးလႄႈၵူၼ်းလူင်ဝႃႉၸွမ်းၵၼ်ၸိူင်ႉၼႆၼႆႉ လီၸူမ်းၸွမ်း။ ဢၼ်ဝႃႉမႃးၶဝ်ႈႁူမ်ႈပၢင်ပွႆးပီမႂ်ႇတႆးၼႆႉ မၼ်းပဵၼ်သၢႆလႅင်းလီဢၼ်ၼိုင်ႈ တွၼ်ႈတႃႇမိူင်းတႆးႁဝ်း၊ ၵွပ်ႈပိူဝ်ႈဝႃႈဝႃႉၵေႃႈ ပဵၼ်ၸုမ်းဢၼ်မီးဢဵၼ်ႁႅင်းၵွင်ႈၵၢင်ႇၸုမ်းၼိုင်ႈ ဢၼ်ယူႇၼႂ်းမိူင်းတႆး”-ဝႃႈၼႆ။

ၵဵဝ်ႇၵပ်းလွင်ႈၼႆႉ ၽူႈၶဝ်ႈႁူမ်ႈပၢင်ပွႆးၸဝ်ႈၼိုင်ႈ ဢၼ်ဢမ်ႇၶႂ်ႈဢွၵ်ႇၸိုဝ်ႈလၢတ်ႈဝႃႈ- “လိူဝ်သေဢၼ်ဝႃႉ မႃးၶဝ်ႈႁူမ်ႈပၢင်ပွႆးပီမႂ်ႇတႆး၊ မီးၵၢၼ်ၵိၼ်ၶဝ်ႈမႂ်ႇၼမ်ႉမႂ်ႇႁူမ်ႈၵၼ်ယဝ်ႉ လႆႈငိၼ်းဝႃႈဢုပ်ႇဢူဝ်းၵၼ်ၵဵဝ်ႇၵပ်းလွင်ႈ ၵၢၼ်မိူင်းမိူင်းတႆး၊ ၵဵဝ်ႇၵပ်းၵၢၼ်မိူင်းမိူင်းႁူမ်ႈတုမ်၊ ၵဵဝ်ႇၵပ်းၵၢၼ်ငမ်းယဵၼ်၊ ၵဵဝ်ႇၵပ်းပၼ်ႁႃၼႂ်းဝူင်ႈၵၢင် TNLA တင်း RCSS ၸိူဝ်းၼႆႉ လႆႈငိၼ်းၸိူင်ႉၼႆယူႇ”-ဝႃႈၼႆ။

ၸုမ်းဝႃႉ UWSA တင်းၸုမ်းတႆး RCSS ၼႆႉ ပူၼ်ႉမႃးမိူဝ်ႈၼႂ်းၵၢင်လိူၼ်ဢေႃႊၵတ်ႊသ်ၵေႃႈ ႁူပ်ႉထူပ်းၵၼ်တီႈလႅၼ်လိၼ် တႆး-ထႆးယဝ်ႉၵမ်းၼိုင်ႈ။ ထိုင်မႃးၽွင်းႁၢင်လိူၼ်ဢေႃႊၵတ်ႊသ်ၵေႃႈ RCSS သူင်ႇတူဝ်တႅၼ်းၵႂႃႇႁူပ်ႉဝႃႉ တီႈပၢင်သၢင်းမႃးၵမ်းၼိုင်ႈ။ ပွၵ်ႈၵမ်းၼႆႉ ၾၢႆႇပၢင်သၢင်းသူင်ႇတူဝ်တႅၼ်းမႃးႁူပ်ႉ RCSS တီႈငဝ်ႈၸိုင်ႈလွႆတႆးလႅင်း၊ မႃးၶဝ်ႈႁူမ်ႈပၢင်ပွႆးႁပ်ႉတွၼ်ႈပီမႂ်ႇတႆး ပၢင်ပွႆးၵိၼ်ၶဝ်ႈမႂ်ႇၼမ်ႉမႂ်ႇ-ၼႆယဝ်ႉ။

ၸုမ်းဝႃႉ UWSA ၼႆႉ ပဵၼ်ၸုမ်းဢၼ်ဢမ်ႇႁပ်ႉ NCA ၶႂ်ႈႁႃလွၵ်းလၢႆးၵၢၼ်မိူင်းဢၼ်မႂ်ႇသေ ဢုပ်ႇဢူဝ်းလူင်ပွင်ၸိုင်ႈမၢၼ်ႈ။ ပဵၼ်ၸုမ်းဢၼ်ဢွၼ်ႁူဝ်ၼမ်းၼႃႈ ၸုမ်းဢူၺ်းလီပွတ်းႁွင်ႇ 7 ၸုမ်း ဢၼ်ယူႇတၢင်းလႅၼ်လိၼ်တႆး-ၶႄႇ။

ၶွင်ႇသီႇဢဝ်ၶိုၼ်းၸိုင်ႈတႆး/တပ်ႉသိုၵ်းၸိုင်ႈတႆး (RCSS/SSA) ၼႆႉ ပဵၼ်ၸုမ်းၼိုင်ႈၼႂ်း 8 ၸုမ်း ဢၼ်လူင်းလၢႆးမိုဝ်းလိၵ်ႈႁူမ်ႈမၢႆ ၵိုတ်းတိုၵ်းတူဝ်ႈမိူင်း (NCA) ဝႆႉတင်း လူင်ပွင်ၸိုင်ႈမၢၼ်ႈ တပ်ႉမတေႃႇမၢၼ်ႈ။ ပဵၼ်ၸုမ်းဢၼ် လူင်ပွင်ၸိုင်ႈသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ပိုၼ်ၽၢဝ်ႇပူတ်းဢွၵ်ႇပႅတ်ႈသဵၼ်ႈၸိုဝ်ႈ ၸုမ်းၼွၵ်ႈမၢႆမီႈ မိူဝ်ႈၵၢင်လိူၼ်ဢွၵ်ႊထူဝ်ႊၿိူဝ်ႊ ပီ 2015 ၼႃႈတေလူင်းလၢႆးမိုဝ်း NCA ။ ၽွင်းၵေႃႇသၢင်ႈလွင်ႈငမ်းယဵၼ်ယူႇၼႆႉ ပၢင်ၵုမ်လူင်လွင်ႈငမ်းယဵၼ်ၸၼ်ႉ ၸိုင်ႈမိူင်းႁူမ်ႈတုမ် ႁိုဝ် ပၢင်ၵုမ်လူင်ပၢင်လူင်ႁူဝ်ပၢၵ်ႇပီ 21 ပၢင်လူင်ၵေႃႈ ၶိုၼ်ႈႁွတ်ႈၶဝ်ႈႁူမ်ႈ ဢုပ်ႇဢူဝ်းၵၢၼ်မိူင်းမႃး။