ၸၢဝ်းပုတ်ႉၵမ်ႈၼမ် ၵႆႉလႄႇဢွၼ်ၵၼ်တူၵ်ႇဝႃႈ ပေႃးပီသႃသၼႃ တူၵ်းၶိုင်ႈၵၢင်မႃး ၵူၼ်းၵမ်ႈၼမ် တေမီးၸႂ်မိူၵ်ႈ ၸႂ်လိူင်းလိူဝ်ၵဝ်ႇၼႆယူႇ။ ၼႂ်းၽိုၼ်လိၵ်ႈၽိုၼ်လၢႆးတႄႉ ၵမ်ႈၼမ်တေတႅမ်ႈမၢႆဝႆႉပႃးဝႃႈ သႃသၼႃတေမီးထိုင် 5000 ပီမိူင်းၵူၺ်း ၼႆၸိူဝ်းၼႆႉ ။ ယိင်ႈပီသႃသၼႃ ႁိုင်မႃးၵေႃႈ ပၼ်ႁႃဝၢၼ်ႈမိူင်းၵေႃႈ ၼမ်မႃး ။ ၸုမ်းတေႃႇၸုမ်း မိူင်းတေႃႇ မိူင်းၵေႃႈ သုၵ်ႉယုင်ႈဢူၼ်ႈၵဝ်းၵၼ်မႃးၼမ် ။ ၸင်ႇၼၼ်လႄႈ ၸုမ်းၸိူဝ်းတူင်ႉၼိုင် တႃႇလွင်ႈ ငမ်းယဵၼ် ၵေႃႈ ၶတ်းၸႂ် ဢွၵ်ႇသဵင်ပၼ်ႁႅင်းဢီးႁႂ်ႈၵူႈမူႇၵူႈၸုမ်းမေႃဝႆႉၵႃႈၶၼ်လွင်ႈငမ်းယဵၼ် ။ ၼႂ်းႁၢင်ႈပီ 2025 တေႃႇထိုင် ႁူဝ်ပီ 2026 ၼႆႉၵေႃႈ လႆႈႁၼ်ဢၼ်သင်ၶၸဝ်ႈတီႈဢမေႊရိၵၼ်ႊ 10 တူၼ်ပၢႆ ပႆတၢင်းတႃႇလွင်ႈငမ်းယဵၼ် Walk for Peace ၼႆသေ လိုဝ်းလင်ယူႇၼိူဝ်ၼႅင်ႈသိုဝ်ႇ ။

သင်ၶၸဝ်ႈ 19 တူၼ် ၵူၼ်းမိူင်းဢေႊသျႃႊ ပႃးတင်းမႃဢွၼ်ႇတူဝ်ၼိုင်ႈသေ ပႆတၢင်းတႃႇလွင်ႈငမ်းယဵၼ်လုမ်ႈၾႃႉ သႂ်ႇၸိုဝ်ႈဝႆႉဝႃႈ Walk for Peace ။ ၼႂ်းၼၼ်ႉပႃးသင်ၶၸဝ်ႈ ၵူၼ်းမိူင်းမၢၼ်ႈတူၼ်ၼိုင်ႈၸိုဝ်ႈႁွင်ႉ ၸဝ်ႈသီလႃ ၼၼ်တ ။ ဢၼ်ဢွၼ်ႁူဝ်ၼမ်းၼႃႈၸုမ်းသင်ၶၸဝ်ႈၼႆႉသေပႆတၢင်းတႄႉပဵၼ် ၸဝ်ႈပၺႃၵႃရ ဢႃယု 70 ပၢႆ ၸၢဝ်းဝႅတ်ႉၼၢမ်း ဢၼ်ၼင်ႈၵျွင်းဝႅတ်ႉၼၢမ်းတီႈမိူင်းဢမေႊရိၵၼ်ႊ။

ၶၢဝ်းတၢင်းဢၼ်ၼႆႉ လုၵ်ႉတီႈဝတ်ႉဝႅတ်ႉၼၢမ်း Huong Dao Buddhist temple ၸႄႈဝဵင်း Texas ဢမေႊရိၵၼ်ႊ ၼၼ်ႉသေ တေပႆထိုင်မိူင်းဝေႃႊသျိၼ်ႊတၼ်ႊ ၶၢဝ်းတၢင်းၵႆ 2300 လၵ်း ၊ တတ်းမၵ်းဝႆႉ ၶၢဝ်းယၢမ်း 110 ဝၼ်း ။ ပေႃးၼပ်ႉလိူၼ်ၵေႃႈ 4 လိူၼ်ၸမ်ၸမ် ။

ၶဝ်ၸဝ်ႈတႄႇပႆ မိူဝ်ႈဝၼ်းတီႈ 26/10/2025 ၊ ပေႃးထိုင်မႃး ဝၼ်းတီႈ 12/01/2026 ၼႆႉ ႁႂ်ႈထိုင်တီႈယိူင်းမၢႆဝႆႉ ။ မိူဝ်ႈလဵဝ်ပႆတၢင်းမႃးလႆႈ 60 ဝၼ်းပၢႆယဝ်ႉဝႃႈၼႆ။
ၶဝ်ၸဝ်ႈၼႆႉ ၸွမ်းၼင်ႇႁူဝ်ၶေႃႈၶၢဝ်းတၢင်း တင်ႈဝႆႉဝႃႈ ပႆတႃႇငမ်းယဵၼ်ၼႆၼၼ်ႉသေ လတ်းလၢႆလၢႆၸႄႈဝဵင်း ။ ထိုင်ဝဵင်းလႂ်ၵေႃႈ တေဝႄႉမႅင်ႇယိုၼ်ႈလၢတ်ႈပၼ်လွင်ႈငမ်းယဵၼ် ဝဵင်းၼၼ်ႉ ။

ပေႃးလုၵ်ႉတီႈ Fort Worth, Texas ၵႂႃႇထိုင် Washington, D.C တႄႉ တေမီး 1360 လၵ်းၵူၺ်းသေတႃႉ ဢၼ်ၶဝ် ၸဝ်ႈပႆတၢင်းၼႆႉသမ်ႉ လုၵ်ႉတီႈဝဵင်း Texas လတ်းၵႂႃႇတၢင်း Houston ၊ Louisiana ၊ Baton Rouge, Mississippi , Georgia; တေႃႇပေႃးထိုင် Maryland ယဝ်ႉၸင်ႇၵႂႃႇထိုင် Washington, D.C. ။ တင်းမူတ်းပႆတၢင်းလတ်းၽၢၼ်ႇ 10 ၸႄႈဝဵင်း လႄႈပေႃးၼပ်ႉသွၼ်ႇဢၼ်ၶဝ်ၸဝ်ႈပႆၸိုင် တေမီးယူႇ 2300 လၵ်း။
ၸဵမ်မိူဝ်ႈတႄႇၶၢဝ်းတၢင်းၼႆႉမႃး လႆႈႁၼ်ၵူၼ်းမိူင်းဢမေႊရိၵၼ်ႊ ၵူႈတီႈတီႈ ႁူမ်ႈၸူမ်းႁပ်ႉတွၼ်ႈ ။ မိူဝ်ႈတႄႇဢွၵ်ႇၶၢဝ်းတၢင်းၼၼ်ႉတႄႉ ၵူၼ်းႁူႉၸွမ်းဢေႇသေတႃႉ ဝၢႆးသေၶၢဝ်းတၢင်းတူၵ်းၶိုင်ႈယဝ်ႉ ၵူၼ်းတင်းလုမ်ႈၾႃႉ ပၵ်းၸႂ်ၼိူဝ်လွင်ႈၼႆႉမႃး ။ မၢင်ၸႄႈဝဵင်း ၸဝ်ႈၼႃႈတီႈၶဝ် မွပ်ႈဝႂ်ယွင်ႈယေႃးပၼ်ၵေႃႈမီး။

တႃႇတေပႆတၢင်းတႃႇငမ်းယဵၼ် Walk for Peace ဢမ်ႇၸႂ်ႈဝႃႈ ၵိုင်ႉၵၢင်ႉသေဢွၵ်ႇမႃးၸိူင်ႉၼၼ်ၵူၺ်း လႆႈႁၢင်ႈႁႅၼ်း ၽႅၼ်ၵၢၼ်မႃးလၢႆလိူၼ်ယူႇမိူၼ်ၵၼ် ၼႆ တီႈၾဵတ်ႉပုၵ်ႉ Walk for Peace လၢတ်ႈဝႆႉၼင်ၼႆ။
ၵၢၼ်တူင်ႉၼိုင်လွင်ႈပႆတၢင်း ၶၢဝ်းယၢဝ်းၸိူင်ႉၼႆ မိူင်းဢမေႊရိၵၼ်ႊ ဢမ်ႇသူႈပၼ်ၽႂ်ပႆ သင်ဢမ်ႇတၢင်ႇယိုၼ်ႈယွၼ်းၶႂၢင်ႉဝႆႉလူင်ႈၼႃႈ ။ ၸင်ႇၼၼ်လႄႈ တႃႇပဵၼ်မႃးလႆႈ ၶၢဝ်းတၢင်းဢၼ်ၼႆႉ လႆႈတၢင်ႇၽိုၼ်ယိုၼ်ႈယွၼ်းၶႂၢင်ႉသေဢမ်ႇၵႃး ၼင်ႇႁိုဝ်တေလတ်းၶဝ်ႈလႆႈ ဝဵင်းလႂ်ဝဵင်းၼၼ်ႉၼၼ်ႉၵေႃႈ လႆႈတၢင်ႇယိုၼ်ႈယွၼ်းဝႆႉလူင်ႈၼႃႈတင်းမူတ်းဝႃႈၼႆ။

လိူဝ်ၼၼ်ႉ ၸဵမ်ဢဝ် သိုဝ်ႇၶၢဝ်ႇ ၼႂ်းပိုၼ်ႉတီႈၸိူဝ်းၼႆႉၵေႃႈ လႆႈပွင်ႇလႅင်းဝႆႉထႃႈ တႃႇႁႂ်ႈႁူႉငဝ်ႈႁူႉႁၢၵ်ႈမၼ်းဝႆႉ ။ ၽွင်းဢွၵ်ႇတၢင်းၼၼ်ႉၵေႃႈ သင်မီးလွင်ႈၶိုၵ်ႉၶၵ်ႉမႃး ၼင်ႇႁိုဝ်ပေႃးတေလွတ်ႈၽေးၼၼ်ႉ မီးၵႃး RV လမ်းၼိုင်ႈ ၸွမ်းလင်ၸုမ်းသင်ၶၸဝ်ႈၵႂႃႇၸွမ်း။
သင်ၶၸဝ်ႈ ဢၼ်ၶဝ်ႈႁူမ်ႈပႆတၢင်းၼႆႉၵေႃႈ ပဵၼ်ၸဝ်ႈဢၼ်တူင်ႉၼိုင်ႈၵၢၼ်သႃသၼႃလႄႈ ပဵၼ်ၸဝ်ႈဢၼ် လဵပ်ႈႁဵၼ်းပၢႆးပၺ်ၺႃသေ မီးၼႃႈတီႈပုၼ်ႈၽွၼ်းႁင်းၽႂ်မၼ်းဝႆႉၵူႈၸဝ်ႈ။ သင်ၶၸဝ်ႈ ဢၼ်ဢွၼ်ၼမ်းၵႂႃႇ ပႆတၢင်းၼႆႉ မၼ်းၸဝ်ႈလၢတ်ႈဝႃႈ ယၢမ်ႈမႃးလဵပ်ႈႁဵၼ်း တီႈမိူင်းႁူမ်ႈတုမ်မၢၼ်ႈယူႇဝႃႈၼႆ။

ဢၼ်လၢၵ်ႇလၢႆးၼႂ်းၵၢၼ်ပႆတၢင်းၼႆႉတႄႉ မႃဢွၼ်ႇတူဝ်ၼိုင်ႈပႆတၢင်းၸွမ်းသင်ၶၸဝ်ႈမႃး။ ၸိုဝ်ႈမႃဢွၼ်ႇႁွင်ႉ ဢႃႇလေႃးၵ Aloka ။ လွင်ႈၼႆႉၵေႃႈ ႁဵတ်းႁႂ်ႈၵူၼ်းၼႂ်းလုမ်ႈၾႃႉ သူၼ်ၸႂ်သေ ႁွင်ႉၸိုဝ်ႈမႃဢွၼ်ႇဝႃႈ မႃငမ်းယဵၼ် ဝႃႈၼႆ။
ၼႂ်းၶၢဝ်းတၢင်းဢၼ်ၶဝ်ၸဝ်ႈပႆၼႆႉ ၼိုင်ႈဝၼ်းလႂ် သင်ၶၸဝ်ႈၶဝ်သုင်းသွမ်းၼိုင်ႈတႃႇ ။ ပႆၵႂႃႇမွၵ်ႈ 2 ၸူဝ်ႈမူင်းႁိုဝ် ဢမ်ႇၼၼ် 4 ၸူဝ်ႈမူင်း ၸင်ႇလိုဝ်ႈၼိုင်ႈၵမ်းသေ သိုပ်ႇၶၢဝ်းတၢင်း။ ၵႂႃႇထိုင်ဝဵင်းလႂ်ၵေႃႈ ၵူၼ်းဝဵင်းၼၼ်ႉ တေၵႆႉဢဝ်မွၵ်ႇမႃးပႂ်ႉလူႇလႄႈသင် ယွၼ်းၵႂၢမ်းသင်ႇသွၼ်ဢွၼ်လီၸိူဝ်းၼႆႉ။

မၢင်ၸိူဝ်းလၢတ်ႈဝႃႈ ပႆတၢင်းၵူၺ်းႁဵတ်းႁိုဝ်လႆႈလွင်ႈၵတ်းယဵၼ်ၼႆလႄႈ ယူႇတီႈ သင်ၶၸဝ်ႈဢၼ်ႁူမ်ႈပႆ ၸဝ်ႈသီလႃၼၼ်တ ၼၼ်ႉလၢတ်ႈတီႈသိုဝ်ႇ BBC ဝႃႈ – ” ပႆလၢႆလၢႆၵူၺ်းတႄႉ ဢမ်ႇလႆႈငမ်းယဵၼ်ၼင်ႇၵဝ်ႇ ၵူၺ်းၵႃႈ ပိူင်လူင်မၼ်း မၼ်းၸၢင်ႈမီးၵူၼ်းၾၢင်ႉမႅၼ်ႈ လွင်ႈငမ်းယဵၼ်မႃး ၊ လွင်ႈငမ်းယဵၼ်ၼႆႉ မၼ်းလမ်ႇလွင်ႈၼႆၼၼ်ႉ ၶႂ်ႈႁႂ်ႈၵူၼ်းၼႂ်းလုမ်ႈၾႃႉ ပၵ်းၸႂ်မႃးၶိုၼ်း ” – ဝႃႈၼႆ။

ၶဝ်ၸဝ်ႈလၢတ်ႈထႅင်ႈဝႃႈ ပိၵ်ႉသမ်ႉ သီၼိူဝ်ႉလိူတ်ႈႁဝ်းတေပိူင်ႈၵၼ်၊ ၽႃႇသႃႇၵႂၢမ်းလၢတ်ႈႁဝ်း ဢမ်ႇမိူၼ်ၵၼ်၊ သႃႇသၼႃႇတီႈၼပ်ႉထိုဝ်ႁဝ်းပႅၵ်ႇပိူင်ႈၵၼ် သေတႃႉ သီလိူတ်ႈႁဝ်းတႄႉ လႅင်မိူၼ်ၵၼ်ယဝ်ႉ။ ၵူႈၵေႃႉ ၵူႈၶိူဝ်း ၵူႈသႃႇသၼႃႇၵေႃႈ တိုၼ်းၶႂ်ႈလႆႈ လွင်ႈၵတ်းယဵၼ် တိုၼ်းၶႂ်ႈမီးတၢင်းသိူဝ်းၸႂ် ၽႂ်မၼ်းၵူႈၵေႃႉ ၵူႈၸဝ်ႈ ၼႆယူႇယဝ်ႉ ဢိင်ၼိူဝ်လွင်ႈၼႆႉသေ သင်ႇၶတႆးႁဝ်း ၸူဝ်ႈၶၢဝ်းၼွၵ်ႈမိူင်း လၢတ်ႈတီႈၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈဝႆႉၼင်ႇၼႆ –

တွၼ်ႈသွၼ်ဢၼ်ႁဝ်းလီဢဝ်တႄႉၵေႃႈ ဢၼ်ၼႆႉ မၼ်းပၼ်လွင်ႈၵတ်းယဵၼ် ။ ႁဵတ်းႁႂ်ႈၸႂ်ႁဝ်းၵတ်းယဵၼ် ။ ၸဵမ်ပိူၼ်ႈၸဵမ်ႁဝ်းၼၼ်ႉၼႃႇၼႆ။ ဢၼ်ႁဝ်းႁၼ် ၽွၼ်းတုမ်ႉယွၼ်ႈမၼ်းတႄႉၵေႃႈ ပိူၼ်ႈၸူမ်းၼၼ်ႉၼႃႇၼေႃႈ။ ပိူၼ်ႈၶႅၼ်းတိူဝ်းၼပ်ႉယမ် သင်ၶၸဝ်ႈမႃး ။ ပိူၼ်ႈတိူဝ်းၼပ်ႉယမ် ပုတ်ႉထၽြႃးပဵၼ်ၸဝ်ႈႁဝ်း မႃး။မီးၽွၼ်းယွၼ်ႈ ၸိူင်ႉၼႆ ပဵၼ်လွင်ႈလီၼၼ်ႉၼႃႇၼေႃႈ။

ဢၼ်ယိူင်းၸူး လွင်ႈငမ်းယဵၼ်သေ ပႆတၢင်းၸိူင်ႉၼႆ ဢၼ်ၸဝ်ႉသေပိူၼ်ႈ ၼႂ်းပိုၼ်းၵေႃႈ ပဵၼ်ၵၢၼ်ပႆတၢင်း မဟတ္တမဂန္ဒီ မိူဝ်ႈ 1930 တီႈ ဢိၼ်ႊတီႊယိူဝ်ႊ ။ မိူဝ်ႈပီ 1953 ၼၼ်ႉၵေႃႈ မီးထႅင်ႈ ၵၢၼ်ပႆတၢင်း Peace Pilgrim တီႈ ဢမေႊရိၵၼ်ႊ လႆႈႁူႉၼင်ႇၼႆ။