မိူဝ်ႈဝႃး (ဝၼ်းတီႈ 8 လိူၼ်တီႊသႅမ်ႊပိူဝ်ႊ) ၵၢင်ၶိုၼ်း 11 မူင်းပၢႆ ၽႅၼ်ႇလိၼ်ဝႆ ဢၼ်မီးႁႅင်း 7.5 မႅၵ်ႊၼီႊၵျုတ်ႉ တူင်ႉၼိုင်ၵႂႃႇတီႈမိူင်းၵျပၼ်ႊ မီးၵူၼ်းမၢတ်ႇၸဵပ်း 30 ပၢႆ၊ ၸဝ်ႈၼႃႈတီႈပိုၼ်ၽၢဝ်ႇပၼ်ၾၢင်ႉ ႁႂ်ႈၵူၼ်းမိူင်း ၼပ်ႉႁူဝ်မိုၼ်ႇႁူဝ်သႅၼ်ၵေႃႉ ငိူင်ႉပၢႆႈဢွၵ်ႇၵႂႃႇယူႇ ဢွင်ႈတီႈတေလွတ်ႈၽေး ဝႃႈၼႆ။

ၽႅၼ်ႇလိၼ်ဝႆၼႆႉ ပၵ်းသုၼ်တီႈ တႂ်ႈလိၼ် 50 ၵီႊလူဝ်ႊမီႊတိူဝ်ႊ ယၢၼ်ၵႆၾင်ႇၼမ်ႉ ဢႃႊဢူဝ်ႊမူဝ်ႊရီႊ (Aomori) ၾၢႆႇႁွင်ႇပွတ်းဢွၵ်ႇမိူင်းၵျပၼ်ႊသေ တူင်ႉၼိုင်ၵႂႃႇႁၢဝ်ႈႁႅင်း။ ဝၢႆးၽႅၼ်ႇလိၼ်ဝႆယဝ်ႉဢမ်ႇႁိုင် ၽူႈမီးပုၼ်ႈၽွၼ်းၶဝ် ပိုၼ်ၽၢဝ်ႇဢွၵ်ႇ ၶေႃႈပၼ်ၾၢင်ႉ သူႊၼႃႊမီႊ။ ၵူၺ်းၵႃႈ ၼႂ်းဝၼ်းဢၢင်းၵၢၼ်းၵၢင်ၼႂ် ၶိုၼ်းပူတ်းပႅတ်ႈၶေႃႈပိုၼ်ၽၢဝ်ႇပၼ်ၾၢင်ႉဝႆႉၼၼ်ႉ ဝႃႈၼႆ။
လိူဝ်ၼၼ်ႉ ၼႂ်းၶၢဝ်းတၢင်းလၢႆဝၼ်းၼႆႉ ၽႅၼ်ႇလိၼ်ဝႆ ဢၼ်ႁႅင်းလိူဝ်ၼႆႉ ၸၢင်ႈတူင်ႉၼိုင်ထႅင်ႈလႄႈ ႁႂ်ႈၾၢင်ႉၵၼ်ယူႇသဝ်းၼႆ ၸဝ်ႈၼႃႈတီႈ ပိုၼ်ၽၢဝ်ႇပႃးၼင်ႇၼႆ။
ႁႅင်းၽႅၼ်ႇလိၼ်ဝႆၼႆႉ တုမ်ႉယွၼ်ႈပႃး ၼႂ်းပိုၼ်ႉတီႈ ဢီႊဝႃႊတေး၊ ဢႃႊဢူဝ်ႊမူဝ်ႊရီႊ၊ ႁေႃႊၵၢႆးတူဝ်းလႄႈ ၾင်ႇၼမ်ႉပၢင်ႇလၢႆႇထႅင်ႈလၢႆလၢႆတီႈ။ ၼႂ်းပိုၼ်ႉတီႈၸိူဝ်းၼၼ်ႉ ၾႆးၾႃႉၶၢတ်ႇ၊ ၵၢၼ်တေႃႉသူင်ႇၵပ်းသိုပ်ႇၸူးၵၼ်ၵေႃႈ ၶၢတ်ႇဝႆႉၸူဝ်ႈၶၢဝ်း။ ၾၢႆႇပိုၼ်ၽၢဝ်ႇဢွၵ်ႇႁႅင်းၽႅၼ်ႇလိၼ်ဝႆၼႆႉ တေပိူင်ႈၵၼ်ဢိတ်းဢွတ်း။ ႁွင်ႈၵၢၼ်ၾၢႆႇပႂ်ႉတူၺ်းၽေးၽႅၼ်ႇလိၼ်ဝႆမၢင်တီႈ တေမၵ်းမၼ်ႈဝႆႉဝႃႈ ႁႅင်းသၼ်ႇဝႆ မီး 7.6 မႅၵ်ႊၼီႊၵျုတ်ႉ။

မိူင်းၵျပၼ်ႊၼႆႉ ပဵၼ်မိူင်းၵႆႉၺႃးၽေးၽႅၼ်ႇလိၼ်ဝႆ ၼမ်သုတ်းၼိူဝ်လုမ်ႈၾႃႉ။ ၼႂ်းၶၢဝ်းတၢင်းၼိုင်ႈပီ ၽႅၼ်ႇလိၼ်ဝႆ ၵႆႉပဵၼ် မွၵ်ႈ 1500 ၵမ်း။
မိူဝ်ႈႁူဝ်ပီပူၼ်ႉမႃးၼႆႉ ၽူႈလူင်ႉလႅၼ်ႇၾၢႆႇပႂ်ႉတူၺ်းၽႅၼ်ႇလိၼ်ဝႆမိူင်းၵျပၼ်ႊလၢတ်ႈဝႆႉဝႃႈ ၼႂ်းၶၢဝ်းတၢင်းမိူဝ်းၼႃႈ 30 ပီၼႆႉ ၽႅၼ်ႇလိၼ်ဝႆ ဢၼ်မီးႁႅင်းယႂ်ႇသုတ်း ၸၢင်ႈတူင်ႉၼိုင်၊ လၢမ်းၶၢတ်ႈဝႆႉတႄႉ တႃႇတေတူင်ႉၼိုင်ၼႆႉ မီး 90 % ယဝ်ႉ ဝႃႈၼႆ။
ယွၼ်ႉၽႅၼ်ႇလိၼ်ဝႆႁႅင်းယႂ်ႇၼၼ်ႉသေ ၵူၼ်းမိူင်းၼပ်ႉႁူဝ်ႁဵင် ၸၢင်ႈလူႉတၢႆ လႄႈ ၸၢင်ႈမီးလွင်ႈလူႉယႂ်ႇသုမ်းၼမ်ၼႆ – ၸဝ်ႈႁူႉမေႃၵျပၼ်ႊၶဝ် ၶၢတ်ႈလၢမ်းဝႆႉ ၼင်ႇၼႆ။











ဢၢၼ်ႇယဝ်ႉႁူမ်ႈပၼ်တၢင်းႁၼ်ထိုင်တီႈၼႆႈ