ၸဝ်ႈၼႃႈတီႈထႆးလၢႆၾၢႆႇ ႁူမ်ႈၵၼ်ၵူတ်ႇထတ်းတီႉၺွပ်းႁႅင်းၵၢၼ်ယၢၼ်မိူင်း – ၵူၼ်းမိူင်းမၢၼ်ႈ၊ မိူင်းလၢဝ်း၊ မိူင်းၵမ်ႊပူႊၶျႃႊ ၸိူဝ်းၶဝ်ႈႁဵတ်းၵၢၼ်မိူင်းထႆး ဢၼ်ဢမ်ႇထုၵ်ႇမႅၼ်ႈၸွမ်းမၢႆမီႈ။

ၸွမ်းၼင်ႇမၢႆမီႈ ဢၼ်လူင်ပွင်ၸိုင်ႈမိူင်းထႆး တမ်းဝၢင်းဝႆႉသေ ႁူဝ်လိူၼ်ၵျူႊလၢႆႊ 2018 မႃးၼႆႉ ၸဝ်ႈၼႃႈတီႈ ပလိၵ်ႈ၊ ၾၢႆႇၵူတ်ႇထတ်းၵူၼ်းၶဝ်ႈမိူင်း၊ ၾၢႆႇႁႅင်းၵၢၼ်ၸိူဝ်းၼႆႉ ႁူမ်ႈၵၼ်လူင်းပိုၼ်ႉတီႈ လၢႆလၢႆၸႄႈတွၼ်ႈ၊ ၸႄႈဝဵင်းသေ ၵူတ်ႇထတ်းတီႉၺွပ်း ႁႅင်းၵၢၼ်ယၢၼ်မိူင်း ၸိူဝ်းႁဵတ်းၵၢၼ် ဢမ်ႇမႅၼ်ႈၶွပ်ႇ မႅၼ်ႈပိူင်။

ၸၢႆးပိူင်း ၸဝ်ႈၼႃႈတီႈၾၢႆႇမၢႆမီႈ ၵဝ်ႉငဝ်ႈပူၵ်းပွင်သုၼ်ႇလႆႈၵူၼ်း HRDF လၢတ်ႈၼႄတီႈ ၸုမ်းၶၢဝ်ႇၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈဝႃႈ – “ မိူဝ်ႈလဵဝ်တီႈၵဵင်းမႆႇ ၸဝ်ႈၼႃႈတီႈၶဝ်တႄႇလူင်းၵူတ်ႇထတ်းယူႇယဝ်ႉ ၵူၺ်းၵႃႈ ဢမ်ႇပေႃးႁၢဝ်ႈႁႅင်း မိူၼ်ၼင်ႇ တၢင်းၸႄႈတွၼ်ႈတၢၵ်ႇ ။ ၶႂ်ႈႁႂ်ႈပီႈၼွင်ႉႁႅင်းၵၢၼ်ၾၢင်ႉ ယူႇၾၢင်ႉၵိၼ် ႁဵတ်းၸွမ်းၼင်ႇပၵ်းပိူင်ဝၢၼ်ႈမိူင်းပိူၼ်ႈ ပေႃးႁဝ်းထုၵ်ႇမႅၼ်ႈ ၸွမ်းၼင်ႇဝၢၼ်ႈမိူင်း ပိူၼ်ႈတႄႉ ပိူၼ်ႈ ၵေႃႈ ဢမ်ႇၸၢင်ႈတီႉၺွပ်းႁဝ်း ” ဝႃႈၼႆ။

ၸၢႆးၵမ်ႇ ၵူၼ်းႁဵတ်းၵၢၼ်ၼႂ်းၵဵင်းမႆႇ လၢတ်ႈဝႃႈ -“ မိူဝ်ႈလဵဝ်ဢမ်ႇဝႃႈတေပဵၼ်တီႈႁဵတ်းၵၢၼ်၊ တီႈႁိူၼ်းၶၢတ်ႈ၊ ႁွင်ႈၶၢတ်ႈယူႇ ၸွမ်းတႃႈၸွမ်းတၢင်းၸိူဝ်းၼႆႉ ၸဝ်ႈၼႃႈတီႈၶဝ်တေတူၺ်းတူၺ်းသေ ပေႃးဝႃႈလႅပ်ႈပဵၼ် ႁႅင်းၵၢၼ်ၼႆ ၶဝ်တေႁွင်ႉၵူတ်ႇထတ်း ပေႃးဢမ်ႇမီးဝတ်းဝႂ်တဵမ်ထူၼ်ႈၼႆ – ၺႃးတီႉ ၺွပ်း ၶႃႈဢေႃႈ ” ဝႃႈၼႆ။

လူင်ပွင်ၸိုင်ႈမိူင်းထႆး တမ်းဝၢင်းဝႆႉမၢႆမီႈႁႅင်းၵၢၼ် သင်ဝႃႈႁႅင်းၵၢၼ်ၵေႃႉလႂ်ၽိတ်းမၢႆမီႈ ဢမ်ႇမီးဝႂ်ႁဵတ်းၵၢၼ်ၼႆ မီးတူတ်ႈတၢမ်ႇမႂ်ငိုၼ်း 5,000 – 50,000 ၿၢတ်ႇလႄႈ ႁႄႉႁၢမ်ႈဢမ်ႇ ႁႂ်ႈယွၼ်းဝႂ်ႁဵတ်းၵၢၼ် 2 ပီ။ တွၼ်ႈတႃႇ ၼၢႆးၸၢင်ႈ သင်ၸၢင်ႈၵူၼ်းႁဵတ်းၵၢၼ် ၽိတ်းမၢႆမီႈၼႆ တေၺႃးမႂ်ငိုၼ်း 10,000 – 100,000 ၿၢတ်ႇ တေႃႇၵူၼ်း ႁဵတ်းၵၢၼ်ၼိုင်ႈၵေႃႉ သင်ႁဵတ်း ၽိတ်းယဝ်ႉႁဵတ်းၽိတ်းထႅင်ႈၼႆၸိုင် တေၺႃးတၢမ်ႇၶွၵ်ႈ 1 ပီ မႂ်ငိုၼ်း 50,000 – 200,000 ၿၢတ်ႇ လႄႈ တေၺႃးႁႄႉႁၢမ်ႈ ဢမ်ႇႁႂ်ႈၸၢင်ႈႁႅင်းၵၢၼ် 3 ပီ ။ သင်ႁႅင်းၵၢၼ်ၵေႃႉလႂ် ၶဝ်ႈမႃးႁဵတ်း ၵၢၼ်တီႈၼႂ်းမိူင်းထႆးၼႆၸိုင် တေလႆႈၶဝ်ႈၸွမ်းပိူင် MOU (ၶေႃႈၵိၼ်ၵႅၼ်ႇ ၵၢၼ်ၸၢင်ႈၵူၼ်းႁဵတ်းၵၢၼ် ဝူင်ႈၵၢင်သွင်မိူင်း) ။