ၶွင်ႇသီႇသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ပိုၼ်ၽၢဝ်ႇ ၵိုတ်းတိုၵ်းထႅင်ႈ 5 လိူၼ် ၸွင်ႇပၢင်တိုၵ်းသမ်ႉ တေယဵၼ်တႄႉယူႇႁႃႉ

ႁိုၼ်း ၵႃယၢင်း

2021/10/6

ၼႂ်းလိူၼ်သႅပ်ႊထႅမ်ႊပိူဝ်ႊ ဢၼ်ပူၼ်ႉမႃး ၼႂ်းဝၼ်းတီႈ 27 ၼၼ်ႉ ယူႇတီႈၸၵၸ ၶွင်ႇသီႇသိုၵ်းမၢၼ်ႈၶဝ် ပိုၼ်ၽၢဝ်ႇၵိုတ်းတိုၵ်းထႅင်ႈ 5 လိူၼ်ၼႆ ၵူႈၵေႃႉၵေႃႈ တေငိၼ်းၵၼ်ယူႇ။ ၵဵဝ်ႇလူၺ်ႈလွင်ႈၸၵၸၶဝ် ပိုၼ်ၽၢဝ်ႇၵိုတ်းတိုၵ်းထႅင်ႈ 5 လိူၼ်ၼၼ်ႉ ၸွင်ႇမၼ်းတေႁႄႉႁၢမ်ႈလႆႈ ပိူဝ်ႈတႃႇ ပၢင်တိုၵ်းသိုၵ်းသိူဝ် တေယဵၼ်ဝၢႆးႁၢႆၵႂႃႇတႄႉယူႇႁႃႉ ဢၼ်ဝႃႈၼၼ်ႉ ႁဝ်းၶႃႈ ယွၼ်းထတ်းသၢင်ပၢႆးၼႄၵၼ် ပွတ်းဢွၼ်ႇတွၼ်ႈၼိုင်ႈ။

ႁိုၼ်းၵႃယၢင်း

ပေႃးတေမႃး တူၺ်းပိုၼ်းဢၼ် ယူႇၾၢႆႇတပ်ႉသိုၵ်းမၢၼ်ႈၶဝ် ပိုၼ်ၽၢဝ်ႇလွင်ႈၵိုတ်းတိုၵ်းၼႆႉ တႄႇၸဵမ်မိူဝ်ႈ 2018 လိူၼ်တီႊသႅမ်ႊပိူဝ်ႊ 21 ဝၼ်းၼၼ်ႉမႃးသေ ၼိုင်ႈတွၼ်ႈလႂ် ၼိုင်ႈလိူၼ် သွင်လိူၼ်ႁဵတ်းၼႆမႃးၵမ်းပွတ်း ၵမ်းတွၼ်ႈၶဝ်ပိုၼ်ၽၢဝ်ႇမႃးၼႆႉ။ ယဝ်ႉၵေႃႈ သိုပ်ႇဢႃယု လွင်ႈ ၵိုတ်းတိုၵ်းၼႆႉမႃး ၵမ်းလိူၼ် ၵမ်းလိူၼ် မိူဝ်ႈလဵဝ် မီးမႃး 20 ပွၵ်ႈယဝ်ႉ။ ပွင်ႇဝႃႈတႄႉ ၶဝ်ပိုၼ်ၽၢဝ်ႇၵိုတ်းတိုၵ်းၼႆႉ မီးမႃး 20 ပွၵ်ႈယဝ်ႉသေ တႃႉ ၸွင်ႇပၢင်တိုၵ်း သိုၵ်းသိူဝ်ၼႂ်းမိူင်းၼႆႉသမ်ႉ ၵိုတ်းယဵၼ်ၵႂႃႇတႄႉယူႇႁႃႉ ဢၼ်ဝႃႈၼၼ်ႉ။

ပေႃးတေမႃးလၢတ်ႈပွတ်းပွတ်းၵေႃႈ တိုၼ်းဢမ်ႇၸၢင်ႈၵိုတ်းတိုၵ်းၵႂႃႇလႆႈ ပၢင်တိုၵ်းသိုၵ်းသိူဝ်ၼႆႉ တိုၵ်ႉသိုပ်ႇပဵၼ်ယူႇ တေလႆႈဝႃႈၼႆၵူၺ်း။ လၢႆး ၶဝ်ပိုၼ်ၽၢဝ်ႇ လွင်ႈၵိုတ်းတိုၵ်းၼၼ်ႉၵေႃႈ သမ်ႉမီးဝႆႉလွင်ႈဝဵၼ်ႉ လွင်ႈၶၢၼ်းမၼ်း မိူၼ်ၸိူင်ႉ ၵူႈပွၵ်ႈဢွၼ်တၢင်းၼၼ်ႉ တီႈဢၼ်ၶဝ်ပိုၼ်ၽၢဝ်ႇ လွင်ႈၵိုတ်းတိုၵ်းၼၼ်ႉ ၸုမ်းရၶႅင်ႇ AA ဢမ်ႇပႃး၊ ၸုမ်း TNLA တပ်ႉလွႆ ဢမ်ႇပႃး၊ MNDAA ၵူဝ်းၵၢင်ႉ ဢမ်ႇပႃး ၼႆၵေႃႈ ယၢမ်ႈဝဵၼ်ႉမႃးၸိူင်ႉ ၼၼ်။

ပေႃးဢဝ်ၼႃႈတီႈမၼ်းဝႃႈၼႆၵေႃႈ ၼႂ်းၶဝ်ပိုၼ်ၽၢဝ်ႇၵိုတ်းတိုၵ်းၼၼ်ႉ မိူၼ်ၸိူင်ႉၼင်ႇဝႃႈ တီႈမိူင်းရၶႅင်ႇဢမ်ႇၶဝ်ႈပႃးၼႆၵေႃႈ ယၢမ်ႈမီးမႃး။ မိူဝ်ႈ လဵဝ်ၵေႃႈ မိူၼ်ၸိူင်ႉ PDF ၸုမ်းဢၼ်ၶႂ်ႈလႆႈၻီႊမူဝ်ႊၶရေႊသီႊ ယုမ်ႇယမ်လူၺ်ႈၾႅတ်ႊၻရႄႊၼၼ်ႉသေယဝ်ႉ ၵႂႃႇယိပ်းၵွင်ႈၵၢင်ႇ လုၵ်ႉၽိုၼ်ႉ တေႃႇၶဝ်ယူႇ ဢၼ်ၸိူဝ်းပိုၼ်ၽၢဝ်ႇဝႃႈ ၶဝ်ပဵၼ်တပ်ႉၸုမ်းၵႅတ်ႇၶႄပေႃႈမႄႈၵူၼ်းမိူင်းၼၼ်ႉ ဢမ်ႇပႃးၼႂ်းသဵၼ်ႈဢၼ်ၶဝ်ပိုၼ်ၽၢဝ်ႇ လွင်ႈၵိုတ်း တိုၵ်း။ ယဝ်ႉၵေႃႈ တိုၵ်ႉသိုပ်ႇမၵ်းမၼ်ႈၶဝ်ပဵၼ်ၵူၼ်းၵေႃႇၵၢၼ်ႁၢႆႉယူႇၼႆ ပွင်ႇဝႃႈ PDF ၸိူဝ်းမီးယူႇတူဝ်ႈမိူင်းၼၼ်ႉ ဢမ်ႇပႃး ပိူဝ်ႈတႃႇတေ ၵိုတ်းတိုၵ်းၵၼ်။

ပေႃးၼၼ်ၵေႃႈ ပၢင်တိုၵ်းသိုၵ်းသိူဝ်ၼႆႉ တေသိုပ်ႇပဵၼ်ယူႇ ၶဝ်ပိုၼ်ၽၢဝ်ႇ လွင်ႈၶဝ်ၵိုတ်းတိုၵ်းၼၼ်ႉၵူၺ်း ပဵၼ်ပိူဝ်ႈတႃႇၸုမ်းၸၢဝ်းၶိူဝ်း မႅၵ်ႇၵွင်ႈ လုၵ်ႉၽိုၼ်ႉသေ ပိူင်ယႂ်ႇမၼ်း ၸိူဝ်းဢၼ်လူင်းလၢႆးမိုဝ်း ၵိုတ်းတိုၵ်းၵၼ် တင်းၶဝ်ၼၼ်ႉၵူၺ်း ၸိူဝ်းဢဝ်လွင်ႈငမ်းယဵၼ်(ငြိမ်းချမ်းရေး) ဝႆႉၼၼ်ႉ ၵူၺ်း တေလႆႈဝႃႈၸိူင်ႉၼၼ်။

ၵမ်းၼႆႉ ပေႃးမႃးတူၺ်းၶိုၼ်းလွင်ႈၶဝ် ၵေႃႇသၢင်ႈလွင်ႈၵၢၼ်ငမ်းယဵၼ်ၼၼ်ႉမႃးၼႆ မီးမႃးယူႇ 10 ပီယဝ်ႉ ။ တႄႇဢဝ်ပၢၼ်လူင်ပွင်ၸိုင်ႈ ဢူးတဵင်း ၸဵင်ႇၼၼ်ႉသေ ၶတ်းၸႂ်ၵေႃႇသၢင်ႈ၊ ၶတ်းၸႂ်ၶိုင်သၢင်ႈ လွင်ႈငမ်းယဵၼ်ၼႆႉမႃး ဢၼ်ဝႃႈၼၼ်ႉ ႁဝ်းၶႃႈၵေႃႈ တေႁူႉယူႇ။ ၵူၺ်းၵႃႈ ၸဵမ်မိူဝ်ႈၶဝ် ၵေႃႇသၢင်ႈ ၸဵမ်မိူဝ်ႈၶဝ်တႄႇၵၢၼ်ငမ်းယဵၼ်မႃးၼၼ်ႉ ႁူမ်ႈဝႃႈၶေႃႈယိူင်းဢၢၼ်းၶဝ်ၼၼ်ႉ ပဵၼ်ၵၢၼ်လီယူႇ ဝႃႈၼၼ်သေတႃႉၵေႃႈ ၽိူဝ်ႇမႃး ၽေႃႇၼမ်ႉၼႄတူဝ် လူင်းမိုဝ်းႁဵတ်းၵၢၼ်တႄႉတႄႉၼႆ ပဵၼ်ဢၼ်ယၢပ်ႇယဵၼ်းတႄႉတႄႉ ဢမ်ႇထိုင်တီႈမႃး။

တႄႇဢဝ် 2010 ဢုပ်ႇၵုမ်ၵၼ် လွင်ႈငမ်းယဵၼ်ၵၼ်မႃးယူႇသေတႃႉၵေႃႈ မိူဝ်ႈလႆႈႁိုင်ၵႂႃႇ မွၵ်ႈ 5 ပီ ၸိူဝ်းၼႆႉ ၸင်ႇတေလူင်းလၢႆးမိုဝ်း ၵိုတ်းတိုၵ်း တူဝ်ႈမိူင်းလႆႈ။ ၵူၺ်းၵႃႈ တီႈဢၼ်ဝႃႈမႃးလူင်းလၢႆးမိုဝ်း ၵိုတ်းတိုၵ်းတူဝ်ႈမိူင်း NCA ၼၼ်ႉၵေႃႈသမ်ႉ ၸုမ်းၸၢဝ်းမႅၵ်ႇၵွင်ႈ ၸိူဝ်းဢၼ်ဢမ်ႇၶဝ်ႈ ပႃးၵိုတ်းဝႆႉ တင်းၼမ်တင်းလၢႆ။ ယဝ်ႉၵေႃႈ ၸိူဝ်းဢၼ်လူင်းလၢႆးမိုဝ်းၵိုတ်းတိုၵ်း NCA ဝႆႉၼၼ်ႉၵေႃႈ သိုပ်ႇပဵၼ်ပၢင်တိုၵ်းမႃးသေဢမ်ႇၵႃး တီႈ ဢၼ်ၶဝ်လူင်းလၢႆးမိုဝ်းၵၼ် တူၵ်းလူင်းၵၼ်မႃးၼၼ်ႉ ပႅၵ်ႉသမ်ႉဝႃႈ ႁဵတ်းပၢင်ပွႆးယႂ်ႇလူင်သေ ပိုၼ်ၽၢဝ်ႇႁႂ်ႈပေႃးတူဝ်ႈမိူင်း ႁႂ်ႈပေႃးတူဝ်ႈၵမ်ႇၽႃႇ လႆႈႁူႉၸွမ်းၵႂႃႇ ၼၼ်ႉသေတႃႉၵေႃႈ တီႈဢၼ်ၶဝ်တူၵ်းလူင်းၵၼ် လႆႈၸႂ်ၵၼ်ၼၼ်ႉ။ 1 – ၵဵဝ်ႇလူၺ်ႈလွင်ႈၵၢၼ်ၾႅတ်ႊၻရႊမႃး၊ 2 – ၵဵဝ်ႇလူၺ်ႈ လွင်ႈၵၢၼ်ၸုမ်းယိပ်းၵွင်ႈၵၢင်ႇ တႃႇတေမူၼ်ႉမႄးတပ်ႉသိုၵ်းမႃး ၸိူဝ်းၼႆႉ ဢမ်ႇပဵၼ်ပၢင်မႃး ပွင်ႇဝႃႈတႄႉ ၵဵဝ်ႇလူၺ်ႈၾႅတ်ႊၻရႄႊၵေႃႈ ဢမ်ႇထိုင် တီႈ၊ ၵဵဝ်ႇလူၺ်ႈ တႃႇတေမူၼ်ႉမႄးတမ်းဝၢင်းတပ်ႉသိုၵ်း ၸုမ်းယိပ်းၵွင်ႈၵၢင် ဢၼ်ဝႃႈၼၼ်ႉၵေႃႈ ဢမ်ႇတူၵ်းလူင်းလႆႈၸႂ်မႃး 2 ၶေႃႈၼႆႉ။ ၵူၺ်းၵႃႈ 2 ၶေႃႈၼႆႉ သမ်ႉပဵၼ်ဢၼ်လမ်ႇလွင်ႈလူင်ပိူဝ်ႈတႃႇ တေၵေႃႇသၢင်ႈလွင်ႈငမ်းယဵၼ်မႃး။

ၵမ်းၼႆႉ ပေႃးမႃးထတ်းသၢင်ထႅင်ႈၶေႃႈၼိုင်ႈၼႆ ၸိူဝ်းဢၼ်ပႆႇလူင်းလၢႆးမိုဝ်းၵိုတ်းတိုၵ်းၼၼ်ႉလူး တေႁဵတ်းႁိုဝ်သိုပ်ႇဢုပ်ႇ လွင်ႈၵၢၼ်မိူင်းၵၼ် ၵႂႃႇ။ ပိူဝ်ႈတႃႇ ၵေႃႇသၢင်ႈမိူင်းႁူမ်ႈတုမ်ၾႅတ်ႊၻရႄႊသင် ပိူဝ်ႈတႃႇတေမႃးၶိုၼ်းဝႆႉဝၢင်း တပ်ႉၽႂ်ၸုမ်းမၼ်း ႁႂ်ႈပေႃးထုၵ်ႇမေႃၽေႃးၵႂၢမ်းၵၼ်ၵႂႃႇ ၼၼ်ႉလႄႈသင် တေႃႇၼင်ႇၸိူဝ်းဢၼ် လူင်းလၢႆးမိုဝ်း NCA ယင်းဢမ်ႇပႆႇဢုပ်ႇလႆႈ သွင်ၶေႃႈၼၼ်ႉၼႆ တႃႇတေသိုပ်ႇဢုပ်ႇမီးထႅင်ႈ ၸိူဝ်းဢၼ် ပႆႇလူင်းလၢႆးမိုဝ်း NCA ၼၼ်ႉ ၸွင်ႇမၼ်းသမ်ႉတေပဵၼ်လႆႈ ယဝ်ႉၼႄႇ။

ပႅၵ်ႉသမ်ႉဝႃႈ ၶဝ်ၵိုတ်းတိုၵ်းတေႃႇၸုမ်းၸၢဝ်းၶိူဝ်းယိပ်းၵွင်ႈၵၢင်ႇ ၸိူဝ်းၼႆႉယူႇ ဝႃႈၼၼ်သေတႃႉၵေႃႈ တႃႇတေပဵၼ်ၵၢၼ်မႃးဢၼ်ဝႃႈၼၼ်ႉ ဢမ်ႇ မီးတၢင်းမုင်ႈမွင်ႈၼႃ။ ၼႆႉပဵၼ်မႃး မိူဝ်ႈပီ 2011 ၽိူဝ်ႉထိုင်ယၢမ်းၼႆႉမႃး ပီ 2021 တႄႇဢဝ်ၸုမ်းသိုၵ်းမၢၼ်ႈၼႆႉမႃးယိပ်းသိမ်းဢႃႇၼႃႇ ၸိုင်ႈမိူင်း ၵႂႃႇ ၼႃႈတီႈဢၼ်ဢမ်ႇယၢမ်ႈပဵၼ်ပၢင်တိုၵ်းသိုၵ်းသိူဝ်မႃး ပွတ်းထုင်ႉဢၼ်ဢမ်ႇယၢမ်ႈ မီးၵၢၼ်လုၵ်ႉၽိုၼ်ႉမႃးၸိူဝ်းၼၼ်ႉၵေႃႈ လုၵ်ႉႁိုၼ်ႇၶိုၼ်ႈမႃး ပဵၼ်တပ်ႉပဵၼ်တႃႇပဵၼ်မုၵ်ႉပဵၼ်ၽုင်။

မိူၼ်ၸိူင်ႉ မိူင်းယၢင်းလႅင် ၵႃႈယႃးၼႆႉ ဢၢၼ်ႇႁူဝ်သိပ်းပီမႃး ဢမ်ႇတွၼ်ႉပဵၼ်မႃးပၢင်တိုၵ်းသိုၵ်းသိူဝ် မိူၼ်ၸိူင်ႉ တီႈတၢင်းမိူင်းၶျၢင်း ဢၼ်ဢမ်ႇ ယၢမ်ႈပဵၼ်ပၢင်တိုၵ်းသိုၵ်းသိူဝ် မီး 30 ပီမိူင်းယဝ်ႉ။ မိူဝ်ႈလဵဝ် မိူင်းယၢင်းလႄႈ မိူင်းၶျၢင်းၼႆႉ ပဵၼ်လွင်ႈပၢင်တိုၵ်းသိုၵ်းသိူဝ် ဢၼ်ႁၢဝ်ႈႁႅင်းသေ ပိူၼ်ႈဝႆႉ။

ၵမ်းၼႆႉ ပေႃးမႃးတူၺ်းၼႂ်းပိုၼ်းမိူင်းမၢၼ်ႈ 40-50 ပီၼၼ်ႉ ဢမ်ႇတွၼ်ႉမီးၵၢၼ်လုၵ်ႉၽိုၼ်ႉ ဢမ်ႇတွၼ်ယိၼ်းသဵင်ၵွင်ႈၵၢင်ႇမႃး မိူၼ်ၸိူဝ်းတီႈ တၢင်းတိူင်းၸေႈၵႅင်း၊ တိူင်းမၵူၺ်း ဢဝ်ၸဵမ် ယၼ်ႇၵုင်ႇ၊ မၼ်းတလေး၊ တၼၢဝ်းသီ ဢိၵ်ႇလူၺ်ႈပႃးတင်း ပႃႇၵိူဝ်ၶဝ် ၸိူဝ်းၼႆႉ။ ပႅၵ်ႉသမ်ႉဝႃႈ ၼႂ်း ၶၢဝ်းတၢင်း 40-50 ပီ ဢမ်ႇတွၼ်ႉမီးမႃးပၢင်တိုၵ်းသိုၵ်းသိူဝ်ၵေႃႈ တႄႇဢဝ်ၶဝ်ယိုတ်းသိမ်းဢႃႇၼႃႇၼႆႉမႃး ပဵၼ်သဵင်ၵွင်ႈသဵင်ၵၢင်ႇၵႂႃႇ ပေႃးပၼ်း ႁိုၼ်ႈႁိုၼ်ႈ။

မိူၼ်ၸိူင်ႉ တီႈတၢင်းမိူင်းၶၢင် ဢိၵ်ႇလူၺ်ႈပႃးတင်း ထုင်ႉႁူဝ်ၵဵဝ်လႄႈ ဢိၵ်ႇလူၺ်ႈပႃးတင်း မိူင်းယၢင်းၽိူၵ်ႇလႄႈ မိူင်းတႆးပွတ်းႁွင်ႇ ၸိူဝ်းၼၼ်ႉ တႄႉ ၵွပ်ႈပိူဝ်ႈဝႃႈ ပဵၼ်ပၢင်တိုၵ်းသိုၵ်းသိူဝ်မႃး ဢမ်ႇထၢတ်ႇဢမ်ႇဝၢႆးလႄႈၼႆ ထိုင်မႃးဝၼ်းမိူဝ်ႈၼႆႉၵေႃႈ တိုၵ်ႉသိုပ်ႇပဵၼ်ယူႇဢၼ်ဝႃႈၼၼ်ႉ ႁဝ်းၶႃႈ တေႁူႉၶၢဝ်ႇငၢဝ်းၵၼ်ယူႇ။

ၼႂ်းဝၼ်းမိူဝ်ႈလဵဝ် ပေႃးတေမႃးတူၺ်းၸုမ်းယိပ်းၵွင်ႈၵၢင်ႇ ဢၼ်ဢဝ်မုၵ်ႉၸုမ်းမၼ်းဝႃႈ တေမီးမွၵ်ႈ 150 တေႃႈၼင်ႇ PDF ၸိူဝ်းပဵၼ်ၵိင်ႇၽႄ မၼ်းၵူၺ်းတေမီးယူႇမွၵ်ႈ 450 ၵိင်ႇၽႄယဝ်ႉၼႆ ပၢင်တိုၵ်းသိုၵ်းသိူဝ်တႃႇတေယဵၼ်ၵႂႃႇဢၼ်ဝႃႈၼၼ်ႉ ဢမ်ႇပေႃးႁၼ်တၢင်းမၼ်း။

ၵူၺ်းၵႃႈ တီႈၼႆႈ ၸိူဝ်းဢၼ်မုင်ႈမွင်းဝႃႈ သင်ၸိူဝ်ႉဝႃႈ တပ်ႉသိုၵ်းမၢၼ်ႈၼႆႉ မၼ်းတႅၵ်ႇယႅၵ်ႈၵႂႃႇ ၵူၼ်းသိုၵ်းၶဝ် ဢၼ်ပၢႆႈဢွၵ်ႇၼႂ်းတပ်ႉၼၼ်ႉၵေႃႈ ၼမ်လိူဝ်မႃး လိူဝ်သေၼႆႉတႄႉ ယူႇတီႈတပ်ႉသိုၵ်းမၢၼ်ႈၼႆႉ တေၸၢင်ႈတႅၵ်ႇငၢၵ်ႈသေ ထိုင်တီႈတေၸၢင်ႈၵုၼ်ႇပၢင်းၵႂႃႇၼႆၵေႃႈ မီးၵူၼ်းမုင်ႈမွင်း ယူႇ။

ပေႃးတေမႃးတူၺ်း လုၵ်ႈတပ်ႉၶဝ် ဢွၵ်ႈပၢႆႈတပ်ႉသေ မႃးၸုၵ်းမၼ်ႈၸွမ်းၵူၼ်းမိူင်း ဢမ်ႇၼၼ်ၵေႃႈ ႁဵတ်း CDM သေယဝ်ႉ မႃးမီးယူႇၼႂ်းၸုမ်း လုၵ်ႉၽိုၼ်ႉ PDF ၶဝ်ၼၼ်ႉၼႆ လုၵ်ႉတပ်ႉတေမီးယူႇ 1,500 ၸိူဝ်းပဵၼ်ၾၢႆႇႁၢၼ်ပလိၵ်ႈၶဝ်ၼၼ်ႉ တေမီးယူႇ မွၵ်ႈ 500 ၸိူဝ်းၼႆႉတႄႉ လႆႈႁၼ် ပၢႆႈမႃးတႄႉယဝ်ႉ။

ၵူၺ်းၵႃႈ ပၢႆႈမႃးမွၵ်ႈၼႆႉၵူၺ်း ၸွင်ႇသမ်ႉတေမႃးတုမ်ႉတိူဝ်ႉႁဵတ်းသၢင်ႈ တီႈတပ်ႉမတေႃႇသိုၵ်းမၢၼ်ႈၼၼ်ႉတႄႉယူႇႁႃႉၼႆ ပေႃးမႃးတူၺ်းတပ်ႉမ တေႃႇသိုၵ်းမၢၼ်ႈၼႆႉ ဢဵၼ်ႁႅင်းၶဝ်တင်းသဵင်ႈ ပေႃးမႃးႁူမ်ႈၵၼ် တေမီးယူႇသၢမ်သႅၼ်တေႃႇထိုင်သၢမ်သႅၼ်ႁႃႈၼႆႉ။ ၼႂ်းၼၼ်ႉ ၸွမ်းၼင်ႇ တွၵ်ႊတိူဝ်ႊသေႃႇဝိၼ်ႇသူဝ်း ဢၼ်ပဵၼ် ၶုၼ်ၽွင်းလူင်ၾၢႆႇပၢႆးယူႇလီ တီႈ NUG ၶဝ်ၼၼ်ႉ မၼ်းပၼ်ဝႆႉ ၼႂ်း Interviews ဢၼ်ၼိုင်ႈဝႃႈ ႁၢၼ်ႉတေႃႇထိုင် ဝၼ်းမိူဝ်ႈလဵဝ် သိုၵ်းမၢၼ်ႈ ဢၼ်ဢွၵ်ႇယၢၼ်ပႅတ်ႈတပ်ႉသေယဝ်ႉ မႃးႁူမ်ႈႁွမ်းၸွမ်းၶဝ်ၼႆႉ တေမီး 3 % ယဝ်ႉ ပေႃးဝႃႈ သိုပ်ႇ ပၢႆႈမႃးထႅင်ႈ မွၵ်ႈ 0.4% ၼႆၸိုင် ၸွမ်းၼင်ႇသလေႃးတြႃးၾိင်ႈတႅၵ်ႈ တူဝ်ႊမီႊၼူဝ်ႊသေယဝ်ႉ တပ်ႉသိုၵ်းမၢၼ်ႈၼႆႉ ၸၢင်ႈၵုၼ်ႇပၢင်းၵႂႃႇလႆႈၵွၼ်ႇ မၼ်းဝႃႈဝႆႉၸိူင်ႉၼၼ်။

ပေႃးမႃးၼပ်ႉတူၺ်း ဢၼ်ဝႃႈ 3 % ၼၼ်ႉ တေမီးယူႇ ၵူၼ်းသိုၵ်းမွၵ်ႈ ၼိုင်ႈမိုၼ်ႇ ပေႃးဝႃႈ 3.4% ၼႆၵေႃႈ တေမီးယူႇ ၼိုင်ႈမိုၼ်ႇသီႇႁဵင် ၸိူဝ်းၼႆႉ။ ၵမ်းၼႆႉ ၵွမ်ႉၵူၼ်းမိုၼ်ႇပၢႆသီႇႁဵင် ပၢႆႈမႃးၵူၺ်း။ ၸွင်ႇသမ်ႉ တပ်ႉသိုၵ်းမၢၼ်ႈတေၵုၼ်ႇပၢင်းၵႂႃႇလႆႈယဝ်ႉႁႃႉ ပေႃးမႃးတူၺ်းတႄႉၵေႃႈ ၵိုင်ႉၵၢင်ႉ တေဢမ်ႇငၢႆႈငၢႆႈ။

ပေႃးမႃးတူၺ်းၼႂ်းတပ်ႉသိုၵ်းမၢၼ်ႈၼႆႉ ၶဝ်ဢဝ်ဢီႈသင်ပဵၼ်ယႂ်ႇ တပ်ႉသိုၵ်းၶဝ်ဝႃႈ ပဵၼ်တပ်ႉဢၼ်ၵႅတ်ႇၶႄ လွတ်ႈလႅဝ်းသဝ်းၶေႃႈလႄႈ တပ်ႉ ဢၼ်ၵႅတ်ႇၶႄ ပိူဝ်ႈတႃႇၸၢဝ်းၶိူဝ်းဢွမ်ႇလွမ်ႈၽွမ်ႉသဵင်ၵၼ်ဢိူဝ်ႈ ဢဝ်ဢၼ်ၼႆႉ သႂ်ႇဝႆႉၼႂ်းၸႂ်ၵူၼ်းသိုၵ်းၶဝ် ႁဝ်းၶႃႈၵေႃႈ တေႁူႉယူႇ။ ၶဝ်ၼႆႉၵူၺ်း ပဵၼ်ၵူၼ်းၵႅတ်ႇၶႄဝၢၼ်ႈမိူင်း၊ ၶဝ်ၼႆႉၵူၺ်း ပဵၼ်ၵူၼ်းပႂ်ႉပႃးလွင်ႈလွတ်ႈလႅဝ်းသဝ်းၶေႃ၊ ၶဝ်ၼႆႉၵူၺ်း ပဵၼ်ၵူၼ်းဢၼ် ၵေႃႇသၢင်ႈပႂ်ႉပႃးလွင်ႈ ၸၢဝ်းၶိူဝ်း ဢွမ်ႇလွမ်ႈၽွမ်ႉသဵင်ၵၼ်ၼႆ ဢၼ်ၼႆႉ ၶဝ်တိုၼ်းတဵၵ်းယဵပ်ႈသႂ်ႇဝႆႉၼႂ်းဢွၵ်းဢေႃ ၵူၼ်းသိုၵ်းၶဝ်ၵူႈၵေႃႉယဝ်ႉ။

ပႅၵ်ႉသမ်ႉဝႃႈ ဢၼ်ၼႆႉ ၸႂ်ႈတႄႉဢမ်ႇၸႂ်ႈတႄႉသေတႃႉၵေႃႈလီ ပေႃးတေမႃးတူၺ်းတီႈၸၼ်ႉထၢၼ်ႈၼိူဝ် တႄႇဢဝ်ၸဝ်ႈႁၢၼ်တေႃႇထိုင် ၸဝ်ႈ သိုၵ်း ၸွမ်သိုၵ်းၶဝ်ၸိူဝ်းၼၼ်ႉ တင်းမူတ်းတင်းသဵင်ႈၼႆ ၶဝ်ဢဝ်ဢီႈသင်မတ်ႉၼွင်ႇဝႆႉ ဢဝ်ၵၢၼ်မၢၵ်ႈမီး ၼင်ႇႁိုဝ် ၵူႈၵေႃႉ ၶိင်းၵူၼ်းပေႃးတေ လႆႈၸၢမ်ႇပူၺ်ႈၼၼ်ႉ ၶဝ်ဢဝ်ဢၼ်ၼႆႉ မတ်ႉၼွင်ႇသေ ၼင်ႇႁိုဝ် ပေႃးတေဢမ်ႇၸၢင်ႈၽၢတ်ႇဢွၵ်ႇၼႂ်းတပ်ႉလႆႈၼၼ်ႉ။

ပေႃးတေမႃးတူၺ်း ဢၼ်ပဵၼ်ယူင်ႉယၢႆးၶွင်တပ်ႉမတေႃႇၼႆႉ မၼ်းပဵၼ်ဢၼ်ၶိူင်ႇၶမ်ႉသေပိူၼ်ႈတင်းမိူင်းလႄႈ ပဵၼ်ဢၼ်မႃႇႁႅင်းယႂ်ႇသေပိူၼ်ႈ ၵၢၼ်မၢၵ်ႈမီးၵေႃႈ ပဵၼ်ဢၼ်ယႂ်ႇပူင်းသေပိူၼ်ႈ ႁဝ်းၶႃႈၵေႃႈ တေႁူႉၸွမ်းယူႇ။

ပေႃးၼႆ တီႈတၢင်းထၢၼ်ႈတႂ်ႈဢၼ်ဢမ်ႇလႆႈၸၢမ်ႇပူၺ်ႈ လွင်ႈမၢၵ်ႈမီးလီပဵၼ်ၸိူင်ႉၼၼ်ႉလူး ၸွင်ႇၶဝ်တေဢမ်ႇၸၢင်ႈသိုပ်ႇ ပၢႆႈမႃးထႅင်ႈႁႃႉ၊ ၾၢႆႇ ၼိုင်ႈၵေႃႈ မၼ်းတေလႆႈၵေႃႇသၢင်ႈ ၼင်ႇႁိုဝ် ၶဝ်ပေႃးတေလႆႈပၢႆႈထႅင်ႈ ၼင်ႇႁိုဝ် ၶဝ်ပေႃးတေၸၢင်ႈလႆႈၸႂ်ယႂ်ႇ။ တႃႇတေလႆႈၸႂ်ယႂ်ႇၼၼ်ႉ မိူၼ် ၸိူင်ႉ တီႈတၢင်းတပ်ႉ PDF ဢၼ်ၵေႃႇသၢင်ႈလွင်ႈၵၢၼ်တေႃႇသူႈၵၼ်ယူႇၼၼ်ႉ ၸွင်ႇမၼ်းမီးလွင်ႈလီၶႂ်ႈမႃးႁူမ်ႈႁွမ်းပွင်း ထၢင်ႇယႂ်ႇယဝ်ႉၼႄႇ လၢတ်ႈသိုဝ်ႈသိုဝ်ႈဢၼ်ၸိူဝ်းမႃးႁဵတ်း PDF ယူႇ ဢၼ်ၸိူဝ်းမႃးႁဵတ်းၵၢၼ် NUG ဝၼ်းမိူဝ်ႈလဵဝ်ၼႆႉ ဢမ်ႇၸႂ်ႈႁူဝ်ၼႃႈၵၢၼ်မိူင်းၾၢႆႇ NLD ၶဝ် ၸုမ်းၼူၵ်ႉယုင်းၶဝ် ၸိူဝ်းဢၼ်ပဵၼ်ႁူဝ်ပဵၼ်ၵၼ်းမၼ်း မႃးဢွၼ်ႁူဝ်တင်ႈဝႆႉ မိူၼ်ၸိူင်ႉဝႃႈ ပဵၼ်ပၢႆမၼ်း ပဵၼ်ၵူၼ်းဢွၼ်ႇၵူၺ်းမႃးတင်ႈဝႆႉ။

ၵွပ်ႈပိူဝ်ႈၸိူင်ႉၼၼ် လွင်ႈဢွၼ်ႁူဝ်ၼၼ်ႉ ၸွင်ႇမၼ်းၶိူင်ႇၶမ်ႉၼႄႇ ၸွင်ႇမၼ်းပဵင်းပေႃးပိူဝ်ႈတႃႇ ၵူၼ်းၼႂ်းတပ်ႉသိုၵ်းမၢၼ်ႈၶဝ် တေလႆႈမႃး ၸႂ်ယႂ်ႇ ၸႂ်ၵႂ်ႈ ၶႂ်ႈပိုင်ႈၸွမ်းၼႄႇၼႆ ပဵၼ်ဝႆႉၶေႃႈထၢမ်ဢၼ်ၼိုင်ႈ။

တမ်တူဝ်တပ်ႉသိုၵ်း PDF ယူႇတီႈ NUG ပၼ်ႁႅင်းယူႇ ၸိူဝ်းၼၼ်ႉၼႆႉ ၸွင်ႇမၼ်းပႃႈတင်ႈပဵၼ်လႆႈ တပ်ႉယႂ်ႇလူင် ႁႂ်ႈပိူၼ်ႈပေႃးထၢင်ႇယႂ်ႇ ႁႂ်ႈပိူၼ်ႈ ပေႃးလီၶႂ်ႈမႃးၸႂ်ယႂ်ႇၸႂ်ၵႂ်ႈသေ လႅၼ်ႈမႃးၸူးၼႄႇ ပွင်ႇဝႃႈတႄႉ ပိူဝ်ႈတႃႇလုၵ်ႈသိုၵ်း ၸိူဝ်းဢၼ်တေပၢႆႈတီႈတပ်ႉၸၵၸတေမႃးၸူးတီႈ PDF ၶဝ် ၼၼ်ႉ ၸွင်ႇသမ်ႉတေဢဝ်လႆႈ လွင်ႈႁူမ်ႇလူမ်ႈၼႃႈႁိူၼ်းတႃႇယေးၶွင် ပေႃႈမႄႈၵူၼ်းႁိူၼ်း ၶွင်ၵူၼ်းပၢႆႈတပ်ႉ ၸိူဝ်းၼၼ်ႉႁိုဝ် ၼႆႉတေပဵၼ်ဝႆႉၶေႃႈ ထၢမ်။

တိူဝ်ႈတီႈဝႃႈ မီးၸႂ်ၶႂ်ႈဢွၵ်ႇပၢႆႈ မႃးတီႈတပ်ႉယူႇသေတႃႉၵေႃႈ တမ်တူဝ်မၼ်းလွတ်ႈလႆႈယူႇ ဢဝ်တူဝ်လွတ်ႈလႆႈယူႇသေတႃႉၵေႃႈ ၼႃႈႁေႃတေႃႇ ႁိူၼ်းမၼ်းၼၼ်ႉ တၵ်းတေလႆႈထုၵ်ႇတပ်ႉသိုၵ်းမၢၼ်ႈ လမ်းလူၺ်းၶႃႈငႅၼ်းယူႇၼႆၼၼ်ႉ တိုၼ်းၼႄႉၼွၼ်းယဝ်ႉ။ ၵႃႈၸူဝ်ႈ ပႆႇဢဝ်လႆႈပုၼ်ႈ ၽွၼ်းၸိူင်ႉၼၼ်သေလႄႈ သမ်ႉၶိုၼ်းတင်ႈလႆႈပဵၼ်သိုၵ်းယႂ်ႇ ဢၼ်ဝႃႈၼၼ်ႉ သင်ၸိူဝ်ႉဝႃႈ ပႆႇပဵၼ်လႆႈ လွင်ႈဢွၼ်ႁူဝ် ႁႂ်ႈထိုင်တီႈ ႁႂ်ႈၵူၼ်းမိူင်း လႄႈ ၸိူဝ်းဢၼ်ၵူၼ်းတပ်ႉတေပၢႆႈမႃးၼၼ်ႉ ပေႃးထၢင်ႇယႂ်ႇ ၵိူဝ်းယမ်လႆႈၼၼ်ႉ ပေႃးဝႃႈပႆႇသၢင်ႈလႆႈမွၵ်ႈၼၼ်ႉတႄႉ ပိူဝ်ႈတႃႇလုၵ်ႈတပ်ႉ ၸိူဝ်း ဢၼ်ယူႇတီႈၸၵၸသေ ပၢႆႈမႃးႁၢၼ်ႉတေႃႇထိုင်တီႈတပ်ႉသိုၵ်းမၢၼ်ႈၵုၼ်ႇပၢင်းဢၼ်ဝႃႈၼၼ်ႉ ပႆႇၸၢင်ႈမုင်ႈမွင်း ႁဝ်းၶႃႈတႄႉ ႁၼ်ထိုင်ၸိူင်ႉၼၼ် ဝႆႉ။

ၸင်ႇဝႃႈ ပေႃးတေမႃး ႁုပ်ႈသေထတ်းတႄႉ ယူႇတီႈသိုၵ်းမၢၼ်ႈၶဝ် ပိုၼ်ၽၢဝ်ႇၵိုတ်းတိုၵ်းထႅင်ႈ 5 လိူၼ်ဝႃႈၼၼ်သေတႃႉၵေႃႈ ပၢင်တိုၵ်းတႄႉ မၼ်းတေဢမ်ႇၸၢင်ႈယဵၼ်လႆႈ ၾၢႆႇၸၢဝ်းၶိူဝ်းၵေႃႈ ၸိူဝ်းဢၼ်ဢိင်ၼိူဝ်ငဝ်းလၢႆးၽႂ်မၼ်းသေ ၶိုၼ်းတေသိုပ်ႇတေႃႇသူႈ ယူႇတီႈၾၢႆႇ PDF ၶဝ် ၵေႃႈ သမ်ႉတေသိုပ်ႇတေႃႇသူႈၵႂႃႇယူႇ။ ၾၢႆႇၼိုင်ႈတၢင်းၼိုင်ႈ ယူႇတီႈတပ်ႉမတေႃႇသိုၵ်းမၢၼ်ႈၼႆၵေႃႈ ၸွမ်းၼင်ႇၶေႃႈပူင် ၶေႃႈၸီႉသင်ႇၶဝ်ၼၼ်ႉ တႅတ်ႈတေႃးသေဢမ်ႇၵႃး ပူင်ၼၵ်းဝႆႉယဝ်ႉလႄႈ ပိူဝ်ႈတႃႇတေ သိုပ်ႇပဵၼ်ပၢင်တိုၵ်းသိုၵ်းသိူဝ်ၵႂႃႇထႅင်ႈမိူဝ်းၼႃႈၼၼ်ႉ ႁူဝ်ပၢၵ်ႇမၼ်းတိုၼ်းၼမ်ဝႆႉ ယဝ်ႉ ဢၼ်ဝႃႈၼၼ်ႉ ယွၼ်းထတ်းသၢင်မွၵ်ႈၼႆႉသေ ႁႂ်ႈလႆႈၶွတ်ႇယွတ်ႈပၢႆၵႂၢမ်းဝႆႉတီႈၼႆႈၶႃႈ။

မႂ်ႇသုင်ၶႃႈ။

ႁိုၼ်း ၵႃယၢင်း

ဢၢၼ်ႇယဝ်ႉႁူမ်ႈပၼ်တၢင်းႁၼ်ထိုင်တီႈၼႆႈ