ႁေႃပၢင်လွင်း ဢၼ်ၵူၼ်ႇပင်းၵႂႃႇ မိူဝ်ႈၵၢင်လိူၼ်မေႊၼၼ်ႉ ယွၼ်ႉပႆႇမီးငိုၼ်းၵွင်ၵၢင်လႄႈ တေပႆႇၵေႃႇသၢင်ႈမႄးၵုမ်းလုမ်းလႃးၶိုၼ်း။

မိူဝ်ႈဝၼ်းတီႈ 19/5/2020 ယၢမ်းၵၢင်ဝၼ်း မွၵ်ႈ 11 မူင်းၶိုင်ႈၼၼ်ႉ ယွၼ်ႉၾူၼ်လူင်တူၵ်းႁႅင်း လူမ်းၽတ်ႉပဝ်ႇႁႅင်းသေ ႁေႃလူင်ၸဝ်ႈၾႃႉပၢင်လွင်း ဢၼ် မီးဢႃယုႁိုင်ၼၢၼ်း 100 ပီပၢႆယဝ်ႉၼၼ်ႉ လႆႈၵူၼ်ႇပင်းၵႂႃႇပႅတ်ႈ။ ထိုင်မႃးမိူဝ်ႈဝၼ်းတီႈ 2/6/2020 ၼႆႉ ယူႇတီႈၵူၼ်းမိူင်းလႄႈ ၵူၼ်းၼုမ်ႇပၢင်လွင်း ႁူမ်ႈၵၼ်ၵၼ်ႇတေႃး ယွၼ်းၶႂၢင်ႉတီႈ သင်ၶၸဝ်ႈၼႂ်းၸႄႈဝဵင်းပၢင်လွင်း တႃႇတေမႄးၵုမ်းလုမ်းလႃးၵႂႃႇ-ၼႆယဝ်ႉ။

ၸၢႆးၶုၼ်မိူင်းၶမ်း ၵူၼ်းၼုမ်ႇ ၵေႃႉတူင်ႉၼိုင် ၵေႃႇသၢင်ႈလုမ်းလႃးၶိုၼ်း ႁေႃပၢင်လွင်း လၢတ်ႈတီႈၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈဝႃႈ “တေႃႈလဵဝ် ႁဝ်းၶႃႈ ၶိုၼ်းမႄးၵေႃႇသၢင်ႈၶိုၼ်းႁေႃၽီ (ၼတ်ႉသိၼ်ႇ) တီႈတၢင်းၼႃႈႁေႃပၢင်လွင်း ၼႂ်းဝၢင်းႁေႃၼၼ်ႉၵူၺ်းၶႃႈ။ ၸွမ်းၼင်ႇထုင်းႁဝ်းၶႃႈမီးၼၼ်ႉ တေပၢင်းၽီဢၼ်ပႂ်ႉႁၢင်ႈႁေႃႁဝ်းၶႃႈၼၼ်ႉ မႃးယူႇဝႆႉတီႈဢၼ်ႁဝ်းၶႃႈႁဵတ်းဝႆႉ ႁေႃၽီၼၼ်ႉၶႃႈ။ ယွၼ်ႉႁေႃၵူၼ်ႇပင်းဝႆႉလႄႈ ၵူဝ်ၸဝ်ႈပႂ်ႉႁေႃဢမ်ႇမီးတီႈယူႇ” ဝႃႈၼႆ။

ယၢမ်းလဵဝ် ႁေႃၽီၼၼ်ႉ ၶိုၼ်းလုမ်းလႃးယဝ်ႉတူဝ်ႈသေ တေၶိုၼ်းမုင်းၶိုၼ်းႁႂ်ႈၶႅမ်ႉလႅပ်ႈ။ လိူဝ်ၼၼ်ႉ တေႁဵတ်းႁူဝ်ႉဢုတ်ႇၼႃႈႁေႃ ၼၼ်ႉႁႂ်ႈမီးလွင်ႈႁူမ်ႇလူမ်ႈ။ ယွၼ်ႉ ၵူဝ်ၶူဝ်းၶွင်၊ မႆႉႁေႃၵဝ်ႇ ၸိူဝ်းၼႆႉႁၢႆ ဝႃႈၼႆ။

ၸၢႆးၶိုၼ်မိူင်းၶမ်း သိုပ်ႇလၢတ်ႈဝႃႈ “ တွၼ်ႈတႃႇႁေႃဢၼ်ၵူၼ်ႇပင်းဝႆႉၼၼ်ႉ ႁဝ်းၶႃႈ တေဢမ်ႇႁဵတ်းသင် တေဢမ်ႇယႃႉ ဢမ်ႇၵဝ်း၊ တေပွႆႇဝႆႉၸိူင်ႉၼၼ်သေ ႁႂ်ႈပဵၼ်တီႈၵိုၵ်းပိုၼ်းဝဵင်းပၢင်လွင်းႁဝ်းၶႃႈဝႆႉ။ ပိူင်လူင်မၼ်း ယွၼ်ႉဝႃႈႁဝ်းၶႃႈ ဢမ်ႇမီးငိုၼ်းတွင်း၊ ယၢပ်ႇၽိုတ်ႇလွင်ႈငိုၼ်းတွင်း တႃႇတေၵေႃႇသၢင်ႈၶိုၼ်းဢၼ်မႂ်ႇလႄႈ ႁဝ်းၶႃႈတေဝႆႉၸိူင်ႉၼၼ်ၵူၺ်းၶႃႈယဝ်ႉ။ သင်ဝႃႈမီးငိုၼ်းမႃး မီးၸဝ်ႈတႃႇၼမႃးၸိုင် ၸင်ႇတေမႄးၵုမ်းလုမ်းလႃးၶိုၼ်း” ဝႃႈၼႆ။

ဝဵင်းပၢင်လွင်းၼႆႉ ပဵၼ်တီႈၵူၼ်းၼႂ်းမိူင်း ၼွၵ်ႈမိူင်း ဢွၼ်ၵၼ်မႃးဢႅဝ်ႇယဵမ်ႈၼမ်။ ဢွင်ႈတီႈ ႁေႃလူင်ပၢင်လွင်းၵေႃႈ ပဵၼ်တီႈၵူၼ်းတင်းၼမ် မႃးဢႅဝ်ႈယဵမ်ႈလဵပ်ႈႁဵၼ်းၼင်ႇၵဝ်ႇ။

“တေႃႈလဵဝ် ႁဝ်းၶႃႈၵူၼ်းၼုမ်ႇ တေႁႃမႆႉ ဢၼ်ၵူၼ်ႇပင်းဝႆႉၶႅမ်ႉၶႅမ်ႉသေ 2-3 လႅမ်ႈ တေၶႅၵ်းတူဝ်လိၵ်ႈ ႁဵတ်းပၢႆႉ သႂ်ႇဝႆႉတီႈတၢင်းၼႃႈႁေႃ၊ ႁႂ်ႈပဵၼ်ဢၼ်ၵိုၵ်းပိုၼ်းဝႆႉ၊ တီႈဢၼ်ၵူၼ်ႇပင်းဝႆႉၼၼ်ႉၵေႃႈ ႁဝ်းၶႃႈတေပွႆႇဝႆႉၸိူင်ႉၼၼ်၊ တေႁဵတ်းႁူဝ်ႉလဵၵ်း ႁႄႉၵင်ႈဝႆႉ ႁၢမ်ႈၵူၼ်းၶဝ်ႈၵႂႃႇယႃႉ ၵႂႃႇၵဝ်း၊ ႁႂ်ႈလႆႈယူႇတၢင်းၼွၵ်ႈႁူဝ်ႉလဵၵ်းၼၼ်ႉ မုင်ႈတူၺ်းဢဝ်ၶႃႈ။ ၽၵ်းတူ ၽႃႁေႃ ဢၼ်တေၵူၼ်ႇပင်းထႅင်ႈ ဢၼ်ၵိူင်းဝႆႉ ၸိူဝ်းၼၼ်ႉၵေႃႈ ႁဝ်းၶႃႈဢဝ်မႆႉဢဝ်လဵၵ်းသေ ၵမ်ႉဝႆႉ ၼင်ႇႁိုဝ် တေဢမ်ႇပင်းထႅင်ႈ” ၸၢႆးၶုၼ်မိူင်းၶမ်း လၢတ်ႈၼႄၼင်ႇၼႆ။

တွၼ်ႈတႃႇ တေမႄးၵုမ်းလုမ်းလႃးၶိုၼ်း ႁေႃလူင်ပၢင်လွင်းၼၼ်ႉ ယူႇတီႈသင်ၶၸဝ်ႈ၊ ၵူၼ်းၼုမ်ႇလႄႈ ၵူၼ်းမိူင်းပၢင်လွင်း ႁူမ်ႈၵၼ်သေ ႁၵ်ႉသႃမႅတ်ႇပႅင်းၵုမ်းထိင်းဝႆႉ။ ပိုၼ်ၽၢဝ်ႇထိုင်တီႈၽူႈမီးၼမ်ႉၸႂ် ၸေႇတၼႃႇ တင်းလၢႆသေ ပိုတ်ႇႁပ်ႉငိုၼ်းလူႇ တႃႇၵေႃႇသၢင်ႈမႄးၵုမ်းလုမ်းလႃးၶိုၼ်းႁေႃယူႇ ၼႆ ၸၢႆးၶုၼ်မိူင်းၶမ်း လၢတ်ႈၼႄၼင်ၼႆ။

ႁေႃလူင်ၵဝ်ႇၵႄႇ မိူင်းပၢင်လွင်းၼႆႉ မီးဢႃယု ႁိုင် 100 ပီပၢႆ ၊ ၸဝ်ႈၾႃႉတူၼ်လိုၼ်းသုတ်း ဢၼ်ၼင်ႈႁေႃၼႆႉ ပဵၼ်ၸဝ်ႈမူဝ်းၵျေႃႇ။ ႁေႃလူင်ဢၼ်ပွႆႇႁၢင်ႉႁၢမ်းမႃးၶၢဝ်းတၢင်းႁိုင်ၼႆႉ ပေႃးထိုင်ၶၢဝ်းမႆႈမႃး ယူႇတီႈလုၵ်ႈႁဵၼ်းလႄႈ ၶူးသွၼ် ပၢင်သွၼ်လိၵ်ႈတႆး ၶၢဝ်းမႆႈ ဢွၼ်ၵၼ်ၵႂႃႇလုမ်းလႃး ပတ်းၽဵဝ်ႈၸွမ်းၼႂ်းဝၢင်းႁေႃၸိူဝ်းၼၼ်ႉယူႇ ၵူႈပီ ။

တႃႇၵုမ်းလုမ်းလႃးႁေႃၼႆႉ ယူႇတီႈ ၸွမ်သိုၵ်းလူင်ယွတ်ႈသိုၵ်း ၽူႈၼမ်း RCSS/SSA ယၢမ်ႈၵၢႆႇၵႂၢမ်းတႃႇၸွႆႈထႅမ်သေတႃႉ ၽွင်းပီႈၼွင်ႉပၢင်လွင်းၶိုင်ပွင်တႃႇၵႂႃႇႁပ်ႉတၢင်းၸွႆႈထႅမ်ၼၼ်ႉ ႁေႃလူင်လႆႈၵူၼ်ႇပင်းၵႂႃႇပႅတ်ႈ ။

ၸႄႈဝဵင်းပၢင်လွင်းၼႆႉ ၸဝ်ႈဢႃႇၼႃႇသိုၵ်းမၢၼ်ႈ တတ်းၶိတ်ႇ မၢႆးၵိုၵ်း ၸႄႈဝဵင်းႁူဝ်ပူင်း သီႇသႅင်ႇ သေ မၢႆပဵၼ်ၼႃႈလိၼ်ၽွင်းငမ်းတူဝ်ၵဝ်ႇ ၸၢဝ်းပဢူဝ်း ၸွမ်းၼင်ႇ ပိူင်ငဝ်ႈပိုင်းမိူင်း 2008 – ဢၼ်ၸႂ်ႉတိုဝ်း ၽွင်းငမ်းမိူင်းယူႇယၢမ်းလဵဝ်။