ၽိုၼ်ႁၢႆးငၢၼ်းမႂ်ႇ SHRF တင်း SSRC-TB သပ်းၸႅင်ႈလီမႆႈၸႂ် လွင်ႈႁူမ်ႇလူမ်ႈ ၵူၼ်းပၢႆႈၽေးသိုၵ်းၸွမ်းလႅၼ်လိၼ်ထႆး 6,000 ပၢႆ ယွၼ်ႉသိုၵ်းမၢၼ်ႈတင်း သိုၵ်းဝႃႉ UWSA ၽိုတ်ႉၸိမ်ၶဵင်ႈၶႅင် ဢိူမ်ႈၸမ်ပၢင်သဝ်း။
ဝၼ်းတီႈ 23/05/2019 ၸုမ်းၵဝ်ႉငဝ်ႈသုၼ်ႇလႆႈၵူၼ်းၸိုင်ႈတႆး SHRF တင်း ၸုမ်းၵေႃႇမတီႇၵူၼ်းမိူင်းတႆးပၢႆႈၽေးလႅၼ် လိၼ်တႆး SSRC-TB ႁူမ်ႈၵၼ်သပ်းၸႅင်ႈငဝ်းလၢႆး လွင်ႈယူႇသဝ်းၵိၼ်သၢင်ႈ ၵူၼ်းပၢႆႈၽေးၸွမ်းလႅၼ်လိၼ်တႆး – ထႆႈ ၵႅပ်ႈ လူင်းသေဢမ်ႇၵႃး ဢမ်ႇမီးလွင်ႈႁူမ်ႇလူမ်ႈပဵၼ်ဢၼ်လီမႆႈၸႂ် ဝႃႈၼႆ။
ၼၢင်းငိုၼ်းႁွမ် ၽူႈၵပ်းသၢၼ် ၵေႃႇမတီႇၵူၼ်းမိူင်းတႆးပၢႆႈၽေးလႅၼ်လိၼ်တႆး SSRC – TB လၢတ်ႈတီႈၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈဝႃႈ“ ဢၼ်ႁဝ်းၶႃႈ ဢွၵ်ႇၶေႃႈပိုၼ်ၽၢဝ်ႇၼႆႉ ယိူင်းဢၢၼ်းၶႂ်ႈတုၵ်းယွၼ်းႁႂ်ႈၸဝ်ႈတႃႇၼႃႉ ၼွၵ်ႈမိူင်းၶဝ် ၶဝ်ႈၸွႆႈ မိူၼ်ၼင်ႇ 1) ႁႂ်ႈမိပ်ႇဢီးသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ၵိုတ်းယိုတ်းၵၢၼ်ၶႂၢၵ်ႈသိုၵ်းလႄႈ ႁႂ်ႈၵိုတ်းပၢင်တိုၵ်းတေႃႇၵူႈၸၢဝ်းၶိူဝ်း ၼႂ်းမိူင်းႁူမ်ႈတုမ်မၢၼ်ႈ ၼင်ႇႁိုဝ် ၶၵ်ႉၵၢၼ်လွင်ႈငမ်းယဵၼ်မႂ်ႇ ဢၼ်ၵူႈၾၢႆႇၸၢင်ႈၶဝ်ႈႁူမ်ႈၼၼ်ႉ ပေႃးၸၢင်ႈတႄႇႁဵတ်းၵႂႃႇ။ ထႅင်ႈဢၼ်ၼိုင်ႈသမ်ႉ ႁႂ်ႈၶိုၼ်းပၼ်လွင်ႈၸွႆႈထႅမ်ၶဝ်ႈၼမ်ႉတၢင်းၵိၼ် ၵူၼ်းပၢႆႈၽေးၼႂ်းပၢင်သဝ်းၵူၼ်းပၢႆႈၽေး ၸွမ်းလႅၼ်လိၼ် ထႆး – မၢၼ်ႈ တေႃႇၶဝ်ပေႃးၸၢင်ႈပွၵ်ႈၶိုၼ်းဝၢၼ်ႈၵိူတ်ႇမိူင်းၼွၼ်းၸွမ်းၼင်ႇ ၵၢင်ၸႂ်ၶဝ် ဢၼ်မီးလွင်ႈႁူမ်ႇလူမ်ႈလႄႈ မီးသရေႇၼႃႈတႃ ပွၵ်ႈၶိုၼ်းႁိူၼ်းၶဝ် ၼႂ်းမိူင်းတႆး” ဝႃႈၼႆ။
ယၢမ်းလဵဝ် သိုၵ်းမၢၼ်ႈတိုၵ်ႉသိုပ်ႇသူင်ႇႁႅင်းသိုၵ်းၶႂၢၵ်ႈၼႂ်းပိုၼ်ႉတီႈၸွမ်းႁိမ်းႁွမ်း ပၢင်သဝ်းၵူၼ်းပၢႆႈၽေး 6 ပၢင်သေ ႁဵတ်း သဵၼ်ႈတၢင်းမႂ်ႇ၊ ပွႆႇၻရူၼ်ႊ။ မိူဝ်ႈၼႂ်းလိူၼ်ၾႅပ်ႊပိဝ်ႊရီႊ 2019 ၼၼ်ႉ သိုၵ်းမၢၼ်ႈယိုဝ်းၵွင်ႈလူင်သႅၼ်းမၢၵ်ႇ 120 MM ႁူၵ်းလုၵ်ႈ သႂ်ႇတီႈပၢင်သဝ်းၵူၼ်းပၢႆႈၽေးသွင်တီႈ။ လွင်ႈၼႆႉ ႁဵတ်းႁႂ်ႈၵူၼ်းပၢႆႈၽေးတိုၼ်ႇသၢၼ်ႈၵူဝ်ႁႄသေ လႆႈဢွၼ် ၵၼ်ႁၢင်ႈႁႅၼ်းၶုတ်းလုၵ်းၶုတ်းထၢင်တႃႇပၢႆႈမႅပ်ႉလႄႈ ဢွၼ်ၵၼ်ၾိုၵ်းႁၢင်ႈႁႅၼ်းဢဝ်တူဝ်လွတ်ႈ သင်ဝႃႈပဵၼ်ပၢင်တိုၵ်း ၵၼ်မႃးထႅင်ႈ ဝႃႈၼႆ။
ၼၢင်းငိုၼ်းႁွမ် လၢတ်ႈဝႃႈ “ ဝၢႆးလင် ၸဝ်ႈတႃႇၼၶဝ် တတ်းၶဝ်ႈၼမ်ႉတၢင်းၵိၼ် ၶၢဝ်းတၢင်းပီပၢႆၼႆႉၸိုင် ဢမ်ႇမီးလွင်ႈ ၶိုပ်ႈၼႃႈသင်၊ သမ်ႉပႆၺႃးသိုၵ်းဝႃႉၶဝ် မိပ်ႇထႅင်ႈသေ တေႃႈလဵဝ်သမ်ႉ ၵူၼ်းပၢႆႈၽေးႁဝ်းၶႃႈၵေႃႈ သမ်ႉၽိူမ်ႉမႃးထႅင်ႈ 19 ၵေႃႉ။ ၼႂ်း 19 ၵေႃႉၼၼ်ႉ ပႃးလုၵ်ႈဢွၼ်ႇလႅင် ၵေႃႉၼိုင်ႈ တိုၵ်ႉၵိူတ်ႇလႆႈ 7 ဝၼ်းၵူၺ်း ဝၢႆးလင် သိုၵ်းမၢၼ်ႈၶဝ် ယိုဝ်းမၢၵ်ႇ လူင်မႃးၼၼ်ႉ တေႃႈလဵဝ် ၵူၼ်းပၢႆႈၽေး 19 ၵေႃႉၼႆႉ လႆႈမႃးသွၼ်ႈဝႆႉတီႈပၢင်သဝ်းၵူၼ်းပၢႆႈၽေး တီႈလွႆလမ်။ တေလႆႈဝႃႈ ၵူၼ်းပၢႆႈၽေးႁဝ်း ပႆႇမီးလွင်ႈႁူမ်ႇလူမ်ႈသင်” ဝႃႈၼႆ။
သိုၵ်းဝႃႉ UWSA သိုပ်ႇၶႂၢၵ်ႈပိုၼ်ႉတီႈမၼ်းတၢင်းမိူင်းတႆးပွတ်းၸၢၼ်း/ ဢွၵ်ႇ ၸွမ်းႁိမ်းႁွမ်းပၢင်သဝ်း ၵူၼ်းပၢႆႈၽေးယူႇ။ မိူဝ်ႈၼႂ်းလိူၼ်ၾႅပ်ႊပိဝ်ႊရီႊ 2019 ၼၼ်ႉ သိုၵ်းဝႃႉ လႆႈယိုတ်းဢဝ်ႁႆႈတီႈလိၼ်တီႈၽုၵ်ႇသွမ်ႈႁိမ်းပၢင်သဝ်းၵူၼ်းပၢႆႈၽေး လွႆၵေႃႇဝၼ်း ၼႂ်းၸႄႈဝဵင်းမိူင်းသၢတ်ႇလႄႈ ပဵၼ်ၵၢၼ်ပူၼ်ႉပႅၼ်ၶေႃႈတူၵ်းလူင်းၼႃႈတီႈဢၼ်လႆႈတူၵ်းလူင်းဝႆႉၸွမ်း RCSS/SSA သေ ႁဵတ်းႁႂ်ႈၼႃႈတီႈလိၼ် တီႈႁဵတ်းႁႃၵိၼ်ၵူၼ်းပၢႆႈၽေး ၵႅပ်ႈလူင်းယၢပ်ႇၽိုတ်ႇမႃးလိူဝ်ၵဝ်ႇထႅင်ႈ ဝႃႈၼႆ။
ၸၢႆးလႅင်း ႁူဝ်ပဝ်ႈၵေႃႇမတီႇ ၵူၼ်းမိူင်းတႆးပၢႆႈၽေး (လႅၼ်လိၼ်တႆး – ထႆး) လၢတ်ႈဝႃႈ “ သူၼ်ဝၢၼ်ႈၼႃးႁဝ်းၵေႃႈၺႃး သိုၵ်းမၢၼ်ႈလႄႈ သိုၵ်းဝႃႉ ႁုပ်ႈယိုတ်း(သိမ်း) ဢဝ်ယဝ်ႉ။ ၼႂ်းငဝ်းလၢႆးမိူဝ်ႈလဵဝ် တႃႇတေပွၵ်ႈမိူဝ်းၶိုၼ်းဝၢၼ်ႈၵဝ်ႇ မိူင်း လင်ႁဝ်းၼၼ်ႉတိုၼ်းဢမ်ႇပဵၼ်လႆႈ” ဝႃႈၼႆ။
ၵူၼ်းမိူင်းတႆး ၸိူဝ်းပၢႆႈၽေးသိုၵ်း မႃးယူႇသဝ်းဝႆႉတီႈလႅၼ်လိၼ်ထႆး တၢင်းၼမ်တၢင်းလၢႆ ၸဵမ်မိူဝ်ႈပီ 1996 – 1997။ ထိုင်ပီ 2017 မႃး ၸုမ်းၸွႆႈထႅမ်ၶဝ်ႈၼမ်ႉတၢင်းၵိၼ် TBC တတ်းလွင်ႈၵမ်ႉၸွႆႈလႄႈ ပၢင်သဝ်းၵူၼ်းပၢႆႈၽေး 6 တီႈ ႁူဝ်ၵူၼ်း 6,000 ပၢႆ လႆႈယၢပ်ႇၽိုတ်ႇတႃႇယူႇသဝ်းၵိၼ်သၢင်ႈ။ ထိုင်တီႈလႆႈၶွတ်ႇၽွတ်ႈၵေႃႇမတီႇၵူၼ်းမိူင်းတႆးပၢႆႈၽေးသေ ႁႃငိုၼ်း ၵွင်ၵၢင် ႁင်းၵူၺ်း။
ဢၢၼ်ႇယဝ်ႉႁူမ်ႈပၼ်တၢင်းႁၼ်ထိုင်တီႈၼႆႈ