ၸဝ်ႈၼႃႈတီႈၾၢႆႇၵူတ်ႇထတ်းၵူၼ်းၶဝ်ႈမိူင်း ႁူမ်ႈပလိၵ်ႈၵူတ်ႇထတ်းထူပ်းႁၼ်ၶွမ်ႊပၼီႊႁဵတ်းPassportပၼ် ႁႅင်း ၵၢၼ်ယၢၼ်မိူင်းလႄႈ တေသိုပ်ႇၵူတ်ႇထတ်းၼႅင်ႈသၢၼ်ၵဵဝ်ႇၶွင်ႈတူဝ်ႈၸိုင်ႈမိူင်းၵႂႃႇ ။
ဝၼ်းတီႈ 14/02/2019 သိုဝ်ႇၶၢဝ်ႇ Matichon ပိုၼ်ၽၢဝ်ႇဝႃႈ – ၾၢႆႇၵူတ်ႇထတ်းၵူၼ်းၶဝ်ႈမိူင်းလႄႈ ၾၢႆႇပလိၵ်ႈ ႁူမ်ႈၵၼ်ၸတ်း ႁဵတ်းပၢင်သပ်းၸႅင်ႈၶၢဝ်ႇ ဝၢႆးလင်တီ့ၺွပ်းတူဝ်ၸၢႆးသူႊရဝုတ်ႊ ဢႃယု 60ပီလႄႈ ၼၢင်းၾူၼ် ဢႃယု 42 ပီ ၼႂ်းတၢင်း ၽိတ်းႁဵတ်းဝီးသႃႊ ဢၼ်တူ့ဢၼ်ပွမ်ပၼ်ႁႅင်းၵၢၼ်ယၢၼ်မိူင်း တီႈၶွမ်ႊပၼီႊ CBS world ဢၼ်မီးတီႈ ၶဵတ်ႇလၵ်ႇသီႇ မိူင်းၵွၵ်ႇ ၸိုင်ႈထႆး။ ထူပ်းႁၼ်ပပ့် Passport 700ပၢႆ ၶူဝ်းၶွင်ၸႂ့်တိုဝ်းၵမ်ႈၽွင်ႈ။
ပလိၵ်ႈၸၼ့်ၸွမ်သိုၵ်း သူႊရၶျဵတ်ႊ လၢတ်ႈဝႃႈ -“ မီးႁႅင်းၵၢၼ်ၵေႃ့ၼိုင်ႈမႃးႁၢႆးငၢၼ်းတူဝ်သေ ႁၼ်ဝႃႈဝီႊသႃႊ မၼ်းမီး လွင်ႈပႅၵ်ႇပိူင်ႈလႄႈ ၸင်ႇၵူတ်ႇထတ်းတူၺ်းလီလီသေ လႆႈႁူ့ဝႃႈပဵၼ်ဢၼ်တူ့ဢၼ်ပွမ်မၼ်း။ ႁဝ်းၶႃႈ ၵေႃႈသိုပ်ႇႁူ့ဝႃႈ ပဵၼ်ၶွမ်ႊပၼီႇ CBS world ႁဵတ်းပၼ်ၼႆလႄႈ ႁဝ်းၶႃႈၸင်ႇဢွၼ်ၵၼ်ၵႂႃႇ တီႈၶွမ်ႊပၼီႊၼၼ့်သေ ၵႂႃႇထူပ်းႁၼ်ၸၢႆးသူႊရဝုတ်ႊလႄႈ ၼၢင်းၾူၼ်သွင်ၽူဝ်မေးလႄႈ ၸၢႆးတၼ် ၸိူဝ်းၶဝ်လၢတ်ႈဝႃႈ ႁူမ်ႈႁဵတ်း ၸွမ်းၵၼ် မႃးၶၢဝ်းတၢင်းမီး 10 ပီပၢႆယဝ့် လႆႈငိုၼ်းၶဝ်ႈၼပ့်ဢၢၼ်ႇႁူဝ်လၢၼ့်လႆႈၵႃႈၸၢင်ႈၵႃႈ တေႃႇဝတ်းဝႂ်တီႈႁႅင်း ၵၢၼ်ၼိုင်ႈၵေႃ့လႂ် 1,500 – 2,000 ဝၢတ်ႇ ” ဝႃႈၼႆ။
ၸၢႆးပိူင်း ၸဝ်ႈၼႃႈတီႈၾၢႆႇမၢႆမီႈ HRDF လၢတ်ႈတီႈၸုမ်းၶၢဝ်ႇၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈဝႃႈ – “ လွင်ႈဝတ်းလွင်ႈဝႂ်ၼႆ့ဢမ်ႇဝႃႈ တေတေႃႇဝတ်းႁႃ့၊ ႁၢႆးငၢၼ်းတူဝ်ႁႃ့ၸိူဝ်းၼႆ့ ပေႃးပဵၼ်လႆႈ ႁဝ်းၶႃႈၵႂႃႇၵပ်းသိုပ်ႇႁဵတ်းႁင်းၵူၺ်းၼႆ့လီသေပိူၼ်ႈ ယဝ့်ပေႃးႁဝ်းၸၢင်ႈပိူၼ်ႈႁဵတ်းၼႆ ဢမ်ႇသၢင်ႇထုၵ်ႇၺႃးဢၼ်တူ့ဢၼ်ပွမ်းမၼ်း ။ လိူဝ်ၼၼ့်ၵူၺ်းဢမ်ႇၵႃး ၸၢင်ႈၺႃးတၢမ်ႇတၢင်းၽိတ်း ၶိုၼ်ႈသဵၼ်ႈမၢႆလမ်ဢမ်ႇလႆႈၶဝ်ႈမိူင်းထႆးတႃႇၶၢဝ်းတၢင်း3 ပီ လူးၵွၼ်ႇ” ဝႃႈၼႆ။
ယူႇတီႈၾၢႆႇၵူတ်ႇထတ်းၵူၼ်းၶဝ်ႈမိူင်းသေ တေႁူမ်ႈၵၼ်လူင်းပိုၼ့်တီႈၵူတ်ႇထတ်းဢၼ်ပဵၼ်ၶွမ်ႊပၼီႊၼႅင်ႈသၢၼ်10 တီႈတူဝ်ႈၸိုင်ႈမိူင်း လႄႈတေၵူတ်ႇထတ်းလွင်ႈပူၼ့်ပႅၼ်သုၼ်ႇလႆႈၵူၼ်း လွင်ႈၵႃ့ၶၢႆၵူၼ်းၸိူဝ်းၼႆ့ဝႃႈၼႆ။
ဢၢၼ်ႇယဝ်ႉႁူမ်ႈပၼ်တၢင်းႁၼ်ထိုင်တီႈၼႆႈ