Monday, February 24, 2020

ပိုၼ်း

ပိူင်ပိုင်းလၵ်းမိူင်းၸိုင်ႈတႆး ထိုင်ၶၵ်ႉတွၼ်ႈလႂ် ၽႂ်ႁဵတ်းသင်ဝႆႉ?

ၸဝ်ႈၶိုၼ်းသႂ် ၸႂ်ယဵၼ်၊ ၽူႈယၢမ်ႈပဵၼ်ႁူဝ်ပဝ်ႈ ၵေႃၶဵၼ်ႇတႅမ်ႈပၵ်းပိူင်မၢႆမီႈၸိုင်ႈတႆး (SSCDC) တေႃႉတႆႇၶႆႈလၢတ်ႈၼႄ လွင်ႈတူဝ်ထူပ်းၵၢၼ်ၶဵၼ်ႇတႅမ်ႈ ပိူင်ငဝ်ႈပိုင်းမိူင်းၸိုင်ႈတႆး လႄႈ ငဝ်းလၢႆးယၢမ်းလဵဝ် ထိုင်ၶၵ်ႉတွၼ်ႈလႂ်ဝႆႉယူႇ၊ ၶိုပ်ႈၼႃႈၶိုၼ်ႈသင်ႉၸိူင်ႉႁိုဝ်၊ ၸုမ်းလႂ်သိုပ်ႇႁပ်ႉၶဵၼ်ႇတႅမ်ႈ ၵႂႃႇထႅင်ႈ၊...

ဝဵင်းပၢင်လွင်း

ဝဵင်းပၢင်လွင်း ၸိုင်ႈတႆးၼႆႉ ပဵၼ်ဝဵင်းဢၼ်ၵတ်းယဵၼ်လီ၊ လီယူႇလီလိုဝ်ႈမိုတ်ႈၵိုဝ်းသဝ်းထင်၊ ပဵၼ်ဝဵင်းဢၼ်မီးတေးႁူတ်ႈသၼ်လွႆလွမ်ႉႁွပ်ႈဝႆႉ၊ မီးသၽႃႇဝႁၢင်ႈလီ၊ မုင်ႈတူၺ်းတၢင်းလႂ်ၵေႃႈသႃႇယႃ၊ ပဵၼ်မိူင်းၼမ်ႉလိၼ်ႁိၼ်ၽႃမီးၶွၼ်ႇမီးငႂ်ႈ မၢၵ်ႇၶဝ်ႈတဝ်ႈၼမ်ႉလိူင်ႇမၢၵ်ႈ၊ ဢႁႃႇရတၢင်းၵိၼ်ၵုမ်ႇထူၼ်ႈပဵင်းပေႃး ဝဵင်းၼိုင်ႈယဝ်ႉ။ ဝဵင်းပၢင်လွင်း (ဝဵင်းလွႆလူင်)ၼႆႉ မီးတၢင်းသုင်ၼိူဝ်ၼႃႈၼမ်ႉပၢင်ႇလၢႆႇ 4,800...

ပိူင်ပဵၼ်ၶိုၵ်ႉတွၼ်းၼႂ်းလုၵ်ႈလိူၼ်ၵျူႊလၢႆႊ

27/07/1942 BIA ပုတ်ႈလၢႆႈၸိုဝ်ႈပဵၼ် တပ်ႉသိုၵ်းၵႅတ်ႇၶႄမိူင်းမၢၼ်ႈ BDA Burma Defence Army ။ 04/07/1943 ၵျပၢၼ်ႇဢဝ်တွၼ်ႈလိၼ်ၵဵင်းတုင် တင်းမိူင်းပၼ်ႇ တတ်းၶဝ်ႈပႃးၼႂ်းမိူင်းသယၢမ် (ၸိုဝ်ႈၵဝ်ႇမိူင်းထႆးၵူႈပွၵ်ႈ)။ 21-27/07/1946 ပၢင်ၵုမ်ၶွင်ႊသီႊၸဝ်ႈၾႃႉၸိုင်ႈတႆး...

ၸဝ်ႈသိူဝ်ၶၢၼ်ႇၾႃႉ ၽူႈပွင်သၢင်ႈၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈ

ၵၼ် (3) တွၼ်ႈ (ၸ) /သိုပ်ႇမႃးၽိုၼ်ပူၼ်ႉ တွၼ်ႈ (ၸ) ၼႂ်းပီ 1321 ၼႆႉ မၼ်းၸဝ်ႈလႆႈၸတ်း ၸဝ်ႈသၢမ်လူင်ၾႃႉ ၶိုၼ်ႈမိူဝ်းဢဝ်မိူင်းဝူၺ်ႇသႃႇလီႇ၊ ။ ႁႂ်ႈဢွၼ်မိူဝ်းတၢဝ်ႉသိူဝ်ယဵၼ်း၊...

ၸဝ်ႈသႅင်ၸိုၼ်ႈလႄႈၽႃသႃလိၵ်ႈလၢႆးၵႂၢမ်းလၢတ်ႈ

ႁူမ်ႈဝႃႈၸဝ်ႈသႅင်ၸိုၼ်ႈ လႆႈသဵင်ႈၵမ်သုတ်းမုၼ်ၵႂႃႇ ၶွပ်ႈတဵမ် 7 ပီ ၼႂ်းဝၼ်းတီႈ 15 လိူၼ်သႅပ်ႊထႅမ်ႊၿိူဝ်ႊ ပီ 2011 ယဝ်ႉလႄႈ လႆႈမႃးထတ်းထွင်ၶုၵ်းၶူၼ်ႉ ဝူၼ်ႉႁႃၽွၼ်းၵၢၼ် ၼမ်ႉတိၼ်ၼမ်ႉမိုဝ်း...

ၸဝ်ႈသိူဝ်ၶၢၼ်ႇၾႃႉ ၽူႈပွင်သၢင်ႈၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈ

ၸဝ်ႈသိူဝ်ၶၢၼ်ႇၾႃႉ ၽူႈပွင်သၢင်ႈၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈ ၵၼ်သၢမ် ၵၼ် (3) တွၼ်ႈ (င) /သိုပ်ႇမႃးၽိုၼ်ပူၼ်ႉ တွၼ်ႈ (င) ထိုင်မႃး 1317 တူဝ်မၼ်းၸဝ်ႈလႄႈ ၸဝ်ႈၼွင်ႉသၢမ်လူင်ၾႃႉ လႆႈၸတ်းႁႅၼ်းသိုၵ်းပဵၼ်သွင်ငႃးသေယဝ်ႉ...

ပိုၼ်းၵႅပ်ႈပိူင်ပဵၼ်ၶိုၵ်ႉတွၼ်းၼႂ်းလုၵ်ႈလိူၼ်ၵျုၼ်ႊ

01/06/1901 ဢိင်းၵလဵတ်ႈ တႄႇပိုတ်ႇၶူဝ်းလဵၵ်းလူင် တၢင်းလူတ်ႉၾႆး ၶူဝ်ၵိုတ်ႈ။ 15/06/1945 ၵျပၢၼ်ႇထွၼ်သိုၵ်းဢွၵ်ႇမိူင်းမၢၼ်ႈ။ 16/06/1948 မူႇၸုမ်းၵူၼ်းမိူင်းၸိုင်ႈတႆး လွတ်ႈလႅဝ်း SPFL ရပလ လႆႈထုၵ်ႇပိုၼ်ၽၢဝ်ႇပဵၼ်ၸုမ်း ၼွၵ်ႈမၢႆမီႈ (ဢမ်ႇၶဝ်ႈတြႃး)။ 05/06/1957 ၸုမ်းၸဝ်ႈဢႃႇၼႃႇမၢၼ်ႈ...

ယိင်းႁတ်းႁၢၼ် လပ်ႉလင်ၵၢၼ်လုၵ်ႉၽိုၼ်ႉ

ၸိုဝ်ႈ- မႄႈထဝ်ႈယႃႇ ၸိုဝ်ႈပေႃႈ- လုင်းသၢင်ႇမၢႆ ၸိုဝ်ႈမႄႈ- ပႃႈသၢင်ႇၵူႇ ဝၼ်းလိူၼ်ပီၵိူတ်ႇ- မွၵ်ႈ 1937 ၊ ယၢမ်းလဵဝ် ဢႃႇယုလႆႈ 81 ပီ။ တီႈၵိူတ်ႇ- ဝၢၼ်ႈလူင် ၸႄႈဝဵင်းမိူင်းၵိုင် ၸိုင်ႈတႆးပွတ်းၸၢၼ်း။ ပီႈၼွင်ႉႁူမ်ႈတွင်ႉ-...

ထုင်ႉၵႂၢႆးၶဝ်သႅင် ၼႃႈလိၼ်ၶိုၵ်ႉတွၼ်း မၢႆ # 4 မိူင်းလႃး

ၼႃႈလိၼ်ၶိုၵ်ႉတွၼ်း မၢႆ # 4 ၼႆႉပဵၼ် ၼႃႈလိၼ်ပူတ်းပွႆႇ၊ ၸုမ်းယိပ်းၵွင်ႈၵၢင်ႇ ဢၼ် ၸဝ်ႈၸၢႆးလိုၼ်း ဢွၼ်ႁူဝ်ၼၼ်ႉ ၵုမ်းၵမ်၊ ယၼ်ႇ ပၵ်း ငဝ်ႈငုၼ်း...

ၵိၼ်ၼမ်ႉသၸ်ႉၸႃႇပိူဝ်ႈတႃႇယုမ်ႇယမ်ၸမ်ၸႂ်ၵၼ် ႁဵတ်းၵၢၼ်ၵွၼ်းၶေႃ

လိူၼ်မေႊ 21 ဝၼ်း 1958 ၶၢဝ်းၵၢင်ၼႂ်ယၢမ်း 7 မူင်းၼၼ်ႉ ၸဝ်ႈၼွႆႉ (သေႃးၼၼ်ႇတ ႁိုဝ် ဝၢႆးမႃးဢွၵ်ႇသဵင် ပိူင်ႈၵႂႃႇၸွမ်းထုင်းတႆးသေ ပဵၼ်ၵႂႃႇသေႃးယၼ်ႇတ) ဢွၼ်ႁူဝ်ၸုမ်းၸိူဝ်းလုၵ်ႈၼွင်ႉ...

ဝၼ်းလုၵ်ႉၾိုၼ်ႉၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈၸိုင်ႈတႆး ၶွပ်ႈႁွပ်ႈ 61 ပီ

ဝၼ်းလုၵ်ႉၾိုၼ်ႉၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈၸိုင်ႈတႆးႁဝ်း တႃႇႁဵတ်းၵၢၼ်ဢဝ်ၸိုင်ႈတႆးလႆႈလွတ်ႈလႅဝ်း လႄႈဢဝ်ၵူၼ်းမိူင်းတႆးလႆႈ ယူႇသဝ်းလူၺ်ႈတၢင်းထၢင်ႇႁၢင်ႈ တင်ႈဢဝ်ပီ 1958 (ဝၢႆးသေ ၸိုင်ႈမိူင်းႁူမ်ႈတုမ်မျႅၼ်ႇမႃႇ လႆႈလွတ်ႈလႅဝ်းယဝ်ႉ 10 ပီ တဵမ်) မႃးတေႃႇထိုင်ပီ 2019...

ၽူႈတႅမ်ႈပိုၼ်း ၽူႈသၢင်ႈပိုၼ်း ၽူႈၵိုၵ်းပိုၼ်း ၶူးသွၼ်လူင်ၸၢႆးဢွင်ႇထုၼ်း

“ၼႆႉႁွင်ႈၶူးသွၼ်လူင် သြႃႇၸၢႆးဢွင်ႇထုၼ်းဢိူဝ်ႈ” - ၼႆ ဢူၺ်းၵေႃႉ ၽူႈတႅမ်ႈလိၵ်ႈၸီႉၼႄ၊ ၽိူဝ်ႇႁႅၼ် ႁူဝ်တူၺ်း ႁၼ်ပၢႆႉ တိတ်းဝႆႉ တင်းလိၵ်ႈမၢၼ်ႈ ဝႃႈ - “မျၢၼ်ႇမႃႉ...

ၸဝ်ႈသိူဝ်ၶၢၼ်ႇၾႃႉ ၽူႈပွင်သၢင်ႈၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈ

ၵၼ် (3) တွၼ်ႈ (ၵ) /သိုပ်ႇမႃးၽိုၼ်ပူၼ်ႉ ၵၼ်သၢမ် With supreme confidence in himself, Hsohkhanhpa commanded the other principalities...

ပိုၼ်းၵႅပ်ႈပိူင်ပဵၼ်ၶိုၵ်ႉတွၼ်းၼႂ်းလုၵ်ႈလိူၼ်မေႊ

19/05/1947 ၸွမ်သိုၵ်းဢွင်ႇသၢၼ်း ၵမ်ႉထႅမ်လိူၵ်ႈဢဝ်လွၵ်းပိူင် မိူင်းႁူမ်ႈတုမ်ၾႅတ်ႊၻရႄႊ ၽွင်းပၢင်ၵုမ်ႁၢင်ႈႁႅၼ်း AFPFL (ဖဆပလ)။ 25/05/1951 လူင်ပွင်ၸိုင်ႈတႆးမၵ်းမၼ်ႈလိၵ်ႈတႆးမႂ်ႇ (ႁူဝ်သိူဝ်) တီႈဝဵင်းတူၼ်ႈတီး တွၼ်ႈတႃႇၸႂ်ႉတိုဝ်း ပဵၼ်ပပ်ႉႁဵၼ်း ၼႂ်းႁူင်းႁဵၼ်း။ 17/05/1954 တၢင်ႇသင်ႇၵႃႇယၼႃႇပွၵ်ႈထီႉ...
ၸၢႆးၼုတ်း ၽူႈၼမ်းၵူႈလွင်ႈလွင်ႈ

ၸၢႆးၼုတ်း SNLD (ႁိုဝ်) ၸဝ်ႈသူၼ်မွၵ်ႇၵူႇသွႆႈလႅင်

ၸဝ်ႈသူၼ်မွၵ်ႇၵူႇသွႆႈလႅင် တီႈဝၢၼ်ႈတႆးၵဝ်ႈလၵ်း “ၸၢႆးၼုတ်း ၵေႃႉၵဝ်ၶႃႈယၢမ်ႈႁူႉၸၵ်း” ပီႊ 2008 ၼၼ်ႉ ပဵၼ်ပီႊဢၼ်လႅၵ်ႈလၢႆႈပႅတ်ႈ ၸူဝ်ႈပၢၼ်ၵဝ်ၶႃႈ ၼႆၵေႃႈဝႃႈလႆႈ။ ပီႊၼၼ်ႉ ၵဝ်ၶႃႈတတ်းၶၢတ်ႇပႅတ်ႈၵၢၼ် သွၼ်လိၵ်ႈ။ ၼႆလႄႈ ၵဝ်ၶႃႈ...

ၶၢဝ်ႇလိုၼ်းသုတ်း