Thursday, November 14, 2019
Home ပိုၼ်း

ပိုၼ်း

ဢွၵ်ႇဝႃႇယဝ်ႉ ၶမ်းဢိူၺ်!

ဝၼ်းတီႈ 13 လိူၼ် 10 ၵလႃး ပီ 2019 ၼႆႉပဵၼ်ဝၼ်းလိူၼ် 11 မူၼ်းတႆးလူင်လႄႈပဵၼ် လိူၼ် 12 မူၼ်းတႆးလိုဝ်ႉ တႆး...

ၶိူဝ်းတႆးလႅင်လႄႈ သိုၵ်းတႆးလႅင်

ပေႃးတူၵ်ႇၸိုဝ်ႈဝႃႈ တႆး ၊ ၵမ်ႈၼမ်တေ မိုတ်ႈသူပ်းသေ ထၢမ်ၵၼ်ဝႃႈ သူပဵၼ်တႆးသင်။ တႆး တီႈလႂ်။ ၶေႃႈၵႂၢမ်းတင်းယၢမ်ႈၼႆႉ ၽူႈႁၵ်ႉၸၢတ်ႈၵမ်ႈၼမ် ၶႂ်ႈၶိုင်ယႃႉပႅတ်ႈ ယွၼ်ႉဢမ်ႇၶႂ်ႈ ႁဵတ်းႁႂ်ႈတႆးတႅၵ်ႇၵၼ်ၵႂႃႇတိၵ်းတိၵ်း။...

ပိုၼ်းၶူးမေႃလိၵ်ႈတႆး “ၼၢင်းၶမ်းၵူႇ”

ၸိုဝ်ႈ            ၼၢင်းၶမ်းၵူႇ ၸိုဝ်ႈမိူဝ်ႈလဵၵ်ႉ  ၼၢင်းၶမ်းၵူႇ ပေႃႈၸိုဝ်ႈ       ၸဝ်ႈၵၢင်းသိူဝ် မႄႈၸိုဝ်ႈ       ...

ၼေႇဝိၼ်းယိုတ်းဢႃႇၼႃႇၸိုင်ႈမိူင်း ၵဵဝ်ႇၵၢၼ်မိူင်းဝၼ်းမိူဝ်ႈၼႆႉၸိူင်ႉႁိုဝ်? ၵွပ်ႈသင်?

1962 လိူၼ်မၢတ်ႊၶျ် 2 ဝၼ်း၊ ၵၢင်ၼႂ်မိူင်းၸမ်လႅင်းၼၼ်ႉ ၸဝ်ႈဢႃႇၼႃႇသိုၵ်းလူင် ၸွမ်သိုၵ်းၼေႇဝိၼ်း ဢွၼ်ဢဝ်တပ်ႉသိုၵ်းမၢၼ်ႈႁုပ်ႈယိုတ်းဢႃႇၼႃႇ/ ဢမ်းၼၢၸ်ႈဝၢၼ်ႈမိူင်း မိူင်းႁူမ်ႈတုမ်ပတ်းပိုၼ်ႉ။ တီႉၺွပ်းဢဝ် ၽူႈဢွၼ်ႁူဝ် ဢိၵ်ႇၸဝ်ႈၾႃႉတႆးတင်းၼမ်၊ မိူၼ်ပိူၼ်ႈၵျေႃးႁူၺ်းၵႅတ်ႇႁႅတ်ႉဝႅတ်ႉပၢႆးလိုပ်ႈၶင်ၵႆႇၶင်ၼူၵ်ႉ...

လုင်းၶုၼ်ၵျႃႇဢူး သဵင်ႈမုၼ်ၶွပ်ႈ 22 ပီ (1997 – 2019)

မိူဝ်ႈဝၼ်းတီႈ 25/9/2019 ဢၼ်တေထိုင်ၼႆႉ ပဵၼ်ဝၼ်းဢၼ်လုင်းၶုၼ်ၵျႃႇဢူး ၽူႈၵေႃႇတင်ႈၵဝ်ႉငဝ်ႈသုၼ်ႇလႆႈၵူၼ်း ၸိုင်ႈတႆး (Shan Human Rights Foundation - SHRF) သဵင်ႈၵမ်သုတ်းမုၼ်မိူဝ်ႈတိုၵ်ႉႁၢပ်ႇပုၼ်ႈၽွၼ်းယူႇတီႈလႅၼ် လိၼ်ထႆးပွတ်းတၢင်းၵဵင်းမႆႇ...

သိုၵ်းရၶႅင်ႇ AA ပဵၼ်ၽႂ် လုၵ်ႉလႂ်မႃး

ၸႄႈမိူင်းရၶႅင်ႇၼႆႉ မီးၼႂ်းမိူင်းႁူမ်ႈတုမ် တွၼ်ႈတၢင်းတူၵ်း တိတ်းၸပ်းၾၢင်ႇၼမ်ႉပၢင်ႇလၢႆႇပင်းၵြႃး။ ႁူဝ်ၵူၼ်း ယူႇ သဝ်း မီး 3 လၢၼ်ႉပၢႆ ၊ ၸၢဝ်းရၶႅင်ႇ ၵမ်ႈၼမ်၊ တင်ႈတႄႇ...

ၵၢၼ်ၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈတႆးလႄႈ ႁူဝ်ပဝ်ႈပႃႇတီႇႁူဝ်သိူဝ် SNLD ၸဝ်ႈၶုၼ်ထုၼ်းဢူး

ၶွပ်ႈႁွပ်ႈထိုင်မႃး 11/9/2019 ပီၼႆႉ ဢႃႇယုၸူဝ်ႈၶူပ်ႇ ၸဝ်ႈၶုၼ်ထုၼ်းဢူး ႁူဝ်ပဝ်ႈ ငဝ်ႈငုၼ်းတီႇမူဝ်ႇၶရေႇၸီႇ ၸိူဝ်ႉၶိူဝ်းတႆး (Shan Nationalities League for Democracy-SNLD) ႁိုဝ်...

လိၵ်ႈႁူမ်ႈမၢႆပၢင်လူင် 1947

တင်း 9 ၶေႃႈၼႆႉ ပဵၼ်ၶေႃႈလႆႈၸႂ် လိၵ်ႈႁူမ်ႈမၢႆပၢင်လူင် 1947 (1) လိူၵ်ႈတင်ႈၽူႈတၢင်တူဝ် မိူင်းတႆးၵေႃႉၼိုင်ႈ ၵႂႃႇပဵၼ်ၽွင်းလူင် ၼႂ်းလူင်ပွင်ၸိုင်ႈၸူဝ်ႈၶၢဝ်း မိူင်းမၢၼ်ႈ။ (2) ၽွင်းလူင်ၽူႈတၢင်တူဝ်(မိူင်းတႆး)ၼႆႉ လိူဝ်သေၵၢၼ်ၵႅတ်ႇၶႄလႄႈၵၢၼ်တိတ်းတေႃႇၼွၵ်ႈမိူင်း၊ ၵႂႃႇပဵၼ်ၽူႈမီးဢႃႇၼႃႇ/ဢမ်းၼၢၸ်ႈၼိူဝ်ၵၢၼ်ငၢၼ်း...

ပိုၼ်းၶူးမေႃလိၵ်ႈတႆး “ၸဝ်ႈၵေႃးလီႇ”

ၸိုဝ်ႈ - ၸဝ်ႈၵေႃးလီႇ မိူင်းပၼ်ႇ ၸိုဝ်ႈမိူဝ်ႈလဵၵ်ႉ - ၸၢႆးၵႃၶမ်း၊ ၸၢႆးလဵၵ်ႉ (ၸိုဝ်ႈမုၼ်ၸဝ်ႈ- ၸဝ်ႈၵေႃးလိယ) ပေႃႈၸိုဝ်ႈ - လုင်းၵျွင်းၼုမ်ႇ မႄႈၸိုဝ်ႈ - ပႃႈၵျွင်းသႅင် ၵိူတ်ႇ -...

ဝဵင်းပၢင်လူင် “ဝဵင်းၼၢင်းၵိၼ်ပူ”

ဝဵင်းပၢင်လူင်ၼႆႉ ပဵၼ်ဝဵင်းဢၼ်ၵတ်းၸိုၼ်ႈယဵၼ်လီ၊ လီယူႇသၢင်ႈသဝ်းၵိၼ်ထင်၊ လီမိုတ်ႈၼမ်ႉတီႈၵိၼ် လိၼ်တီႈယူႇ၊ ပဵၼ်ဝဵင်းဢၼ်မီးသၽႃႇဝႁၢင်ႈလီ၊ ပဵၼ်မိူင်းၼမ်ႉလိၼ်ႁိၼ်ၽႃမီးငႂ်ႈမီးၶွၼ်ႇ၊ မၢၵ်ႇၶဝ်ႈတဝ်ႈၼမ်ႉလိူင်ႇမၢၵ်ႈ ဝဵင်းၼိုင်ႈယဝ်ႉ။ ပဵၼ်ဝဵင်းမီးၸိုဝ်ႈတၢင်ႇဢၼ်ထႅင်ႈဝႃႈ “ဝဵင်းၼၢင်းၵိၼ်ပူ”၊ “ဝဵင်းလၵ်းသဝ်ႁိၼ်” ၸိူဝ်းၼႆႉယဝ်ႉ။ ဝဵင်းပၢင်လူင်ၼႆႉ သုင်လိူဝ်ၼႃႈၼမ်ႉပၢင်ႇလၢႆႇ...

သိူၵ်ႈပိုၼ်း ၸဝ်ႈၵၢင်းသိူဝ် (ၶသ. 1787-1882)

ၸိုဝ်ႈ ၸဝ်ႈၵၢင်းသိူဝ် (ၶသ. 1787-1882) ။ ၸိုဝ်ႈမိူဝ်ႈလဵၵ်ႉ ၸၢႆးလၢႆးသႂ်၊ ၸိုဝ်ႈမုၼ်ၸဝ်ႈ- ၸဝ်ႈသုမၼ ။ ပေႃႈၸိုဝ်ႈ ပူႇလွႆ။ မႄႈၸိုဝ်ႈ ၼၢႆးသၢင်ႇ။ ၵိူတ်ႇ ၵေႃးၸႃႇ ပီ1149 ၊...

တပ်ႉသိုၵ်းၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈယၢင်းလႅင်

ၵၼ်တရဝတီႇ ၸႄႈမိူင်းယၢင်းလႅင် ႁိုဝ် ၸႄႈမိူင်းၵယႃး ဢၼ်ယိုၼ်တူဝ်ႇၵဝ်ႇဝႃႈ ထုင်ႉၼၢင်းလွႆငိုၼ်း ၼႆႉ မီးၼႂ်းမိူင်းႁူမ်ႈတုမ်မၢၼ်ႈ တွၼ်ႈတၢင်းဢွၵ်ႇ။ မီးၾၢႆႇၸၢၼ်းမိူင်းတႆး ၊ ၾၢႆႇဢွၵ်ႇမိူင်းယၢင်းလႅင်သမ်ႉ မီးမိူင်းထႆး ၊...

ဝဵင်းလႃႈသဵဝ်ႈ

ဝဵင်းလႃႈသဵဝ်ႈယၢမ်းလဵဝ်ၼႆႉ ပဵၼ်ဝဵင်းလူင်ငဝ်ႈမိူင်းၸိုင်ႈတႆးဝဵင်းၼိုင်ႈ ၼႂ်းၸိုင်ႈတႆးပွတ်းႁွင်ႇ။ ပဵၼ်ဝဵင်းဢၼ်မီး ပိုၼ်းၵိုၵ်းပိုၼ်းမႃး ၸဵမ်မိူဝ်ႈမိုၼ်ႉသိုၼ်းၵွၼ်ႇသေ ၸင်ႇလႆႈၸိုဝ်ႈႁွင်ႉႁဵၵ်ႈဝႃႈ “လႃႈသဵဝ်ႈ”။ ဝဵင်းလႃႈသဵဝ်ႈၼႆႉ ဢဝ်ၵၢ ၼ်ၽွင်းငမ်း (လူင်ပွင်ၸိုင်ႈမၢၼ်ႈ) ယၢမ်းမိူဝ်ႈလဵဝ်ဝႃႈ ပဵၼ်ၸႄႈဝဵင်းလႃႈသဵဝ်ႈ...

ပိူင်ပဵၼ်ၶိုၵ်ႉတွၼ်းၼႂ်းလုၵ်ႈလိူၼ်ဢေႃႊၵတ်ႊသ်

12/08/1924 ၶူးမေႃလိၵ်ႈလႄႈ ၸဝ်ႈပိုၼ်ႉႁူႉ လုင်းတၢင်းၵႄး (ဝူင်းဝၼ်း) ၵိူတ်ႇတီႈၼမ်ႉၶမ်း။ 12/08/1931 ၸဝ်ႈၼၢင်းႁေႃၶမ်းထႆးၵိူတ်ႇ။ 01/08/1943 လူင်ပွင်ၸိုင်ႈၵျပၢၼ်ႇၽွင်းယၢမ်းသိုၵ်းလုမ်ႈၾႃႉပွၵ်ႈ 2 ပၼ်မိူင်းမၢၼ်ႈလွတ်ႈလႅဝ်းၵွၼ်းၶေႃ၊ ၻွၵ်ႊတိူဝ်ႊၿႃႉမေႃႇပဵၼ်ၸွမ်ၸိုင်ႈ။ 1943 လိူၼ်ဢေႃႊၵတ်ႊသ် ယၢင်းလႅင် တႄႇငဝ်ႈၵၢၼ်လုၵ်ႉၽိုၼ်ႉ...

ၸဝ်ႈသိူဝ်ၶၢၼ်ႇၾႃႉ ၽူႈပွင်သၢင်ႈၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈ

ၵၼ် (3) တွၼ်ႈ (သ) /သိုပ်ႇမႃးၽိုၼ်ပူၼ်ႉ (လိုၼ်းသုတ်း) တင်ႈတႄႇၼၼ်ႉမႃး လွင်ႈတႃႇႁၢင်ႈႁႅၼ်းသိုၵ်းၶိုၼ်ႈတိုၵ်းတီႈလႂ်ၵေႃႈ မၼ်းၸဝ်ႈဢမ်ႇဝႃႈယဝ်ႉ၊ ၽဝ်ႇၼၼ်ႉ ဢႃႇၼႃႇၸၢၵ်ႈမၼ်းၸဝ်ႈၵေႃႈ ၸွတ်ႇတူဝ်ႈၵႂႃႇၵူႈတီႈ၊ တွၼ်းသေဝႃႈၵိုတ်းမိူင်းတႆးလမ် (ပွတ်းႁွင်ႇ ဝႅတ်ႉၼၢမ်း)...

ၶၢဝ်ႇလိုၼ်းသုတ်း