Wednesday, June 29, 2022
Home ပိုၼ်း

ပိုၼ်း

ပိုၼ်း တႆး မိူင်းတႆး ၵူၼ်းတႆး ၶိူဝ်းတႆး ၸဝ်ႈၾႃႉတႆး ၼွၵ်ႈမိူင်း ၼႂ်းမိူင်း

ပိုၼ်းၵႅပ်ႈၼုမ်ႇသိုၵ်းႁၢၼ်

ၶူၼ်ႉၶွၵ်းၶိုၼ်း ပိုၼ်းဝၼ်းလင် “ၼုမ်ႇသိုၵ်းႁၢၼ်” ၸိုဝ်ႈတဵမ် “တပ်ႉသိုၵ်းၼုမ်ႇသိုၵ်းႁၢၼ်တိုၵ်းဢဝ်မိူင်းတႆးလွတ်ႈလႅဝ်းၵွၼ်းၶေႃ” ၸိုဝ်ႈၼုမ်ႇသိုၵ်း ႁၢၼ် ၼႆႉ လႆႈဢဝ်ဝႅပ်ႇယၢင်ႇ(copy) ယိူင်ႈမိူၼ် ၸိုဝ်ႈတပ်ႉသိုၵ်းၼုမ်ႇသိုၵ်းႁၢၼ် ဢၼ်ၸဝ်ႈၾႃႉၵဵင်းတုင် လႆႈ ၵေႃႇတင်ႈဝႆႉ။ ၵဵဝ်ႇလူၺ်ႈပိုၼ်းဝၼ်းလင်ၸိူဝ်းၼႆႉ ဢၼ်မီးလိၵ်ႈမၢႆလၢႆးမိုဝ်းသေ...

ပၢင်တိုၵ်းတၢင်ႉယၢၼ်း

ပွင်ႈၵႂၢမ်း - ၶူၼ်ႉၶွၵ်းၶိုၼ်းပိုၼ်းမိုၼ်ႉသိုၼ်း ၸဝ်ႈပူဝ်ႇတေႇဝိင်ႇ ယၢမ်ႈၵၢဝ်ႇလၢတ်ႈၼႄ (မိူဝ်ႈၽွင်းယူႇၸွမ်းၸဝ်ႈၵၢၼ်းယွတ်ႈ SSNA ပွတ်းသီႇပေႃႉ 1996-2005) ၵဵဝ်ႇၵပ်းၶဝ်ႈတိုၵ်းဝဵင်းတၢင်ႉယၢၼ်း ၼၼ်ႉဝႃႈ - မိူဝ်ႈဝၼ်းတီႈ 24/04/1995 ပိူဝ်ႈတႃႇလႅၵ်ႈလၢႆႈၵၢၼ်ပူၵ်းပွင်ၻီႊမွၵ်ႉၶရေႊသီႊၼႆလႄႈ ၸဝ်ႈၾႃႉမိူင်းတႆး...

မုလ်းႁဵတ်ႇလူမ်ႉလႅဝ်ၵၢၼ်ၽွမ်ႉႁူမ်ႈ

ၵၢၼ်ထၢင်ႇႁၢင်ႈပၢႆးဝူၼ်ႉပဵၼ်ၽူလ်လီလႄႈပဵၼ်ၽူလ်ၸႃႉတေႃႇမိူဝ်ႈလူင်လိုမ်းတူဝ်လွင်ႈထုၵ်ႇယူၵ်ႉယွင်ႈဢၼ်ပဵၼ်ၵၢၼ်ၵိူင်းၾၢႆႇပႃႈတႂ်ႈပွတ်းတွၼ်ႈပိုၼ်ႉတီႈၵႂၢမ်းၶၢၼ်ယေႃးၵၢၼ်ၸပ်းၾၢႆႇၿုၵ်ႉၵူလ်း(ၿုၵ်ႉၵလ)ၼိူဝ်ၵေႃႉၼိုင်ႈၵေႃႉလႂ်ဢၼ်ယုမ်ႇယမ်လႄႈၼပ်ႉထိုဝ် တင်း ၵမ်ႈတူဝ်လႆႈသၢႆႇသၢင်ထတ်းထွင်လႄႈဢမ်ႇလႆႈသၢႆႇသၢင်ထတ်းထွင်ထီႇထူၼ်ႈ ၼၼ်ႉပဵၼ်ႁဵတ်ႇၽူလ်ၶွင်မၼုသ်းၵူႈၵေႃႉ။ လူၺ်ႈၶေႃႈယုမ်ႇယမ်ၼႂ်းတူဝ်ၸႂ်ၸဝ်ႈၵဝ်ႇ ဢၼ်ယုမ်ႇယမ်ၼပ်ႉထိုဝ်ၼိူဝ်တူဝ်ၽႂ် ၽူႈလႂ် လူၺ်ႈလွင်ႈသင်ၵေႃႈလီ တိုၼ်းပဵၼ်ၵၢၼ်ထၢင်ႇႁၢင်ႈလွတ်ႈလႅဝ်းၶွင်ၵႂၢမ်းယုမ်ႇယမ်တူဝ်ၵဝ်ႇ ဢၼ်မီးယူႇႁင်းၽႂ်ႁင်းမၼ်းၼၼ်ႉ ဢမ်ႇၸႂ်ႈ ၵၢၼ်ၽိတ်းပိူင်ႈသင်။ ယူႇတီႈပၢႆးဝူၼ်ႉၸဝ်ႈၵဝ်ႇႁၼ်ၼိူဝ်တၢင်းၼွၵ်ႈတၢင်းၼႂ်းၶွင်တူဝ်ၽူႈလႂ် ၽူႈၼိုင်ႈၼၼ်ႉ ပဵၼ်မုလ်းႁဵတ်ႇဢၼ်မႅၼ်ႈဢူၵ်းထုၵ်ႇၸႂ်တူဝ်ၵဝ်ႇၼၼ်ႉၵွႆး။ လွင်ႈၸိူဝ်းၼႆႉ...

ၸဝ်ႈသႅင်ၸုမ်ႈ ၽူႈၵိုၵ်းပိုၼ်းလုၵ်ႉၽိုၼ်ႉတႆး ပူၼ်ႉၶၢပ်ႈတူဝ်မိူဝ်ႈၼႆႉ တီႈဝဵင်းၵဵင်းမႆႇ

0
မိူဝ်ႈၼႆႉ ဝၼ်းတီႈ 5/5/2022 ယၢမ်းဝၢႆးဝၼ်း 1 မူင်း ယူႇတီႈ ပီႈၼွင်ႉၸိူဝ်ႉၶိူဝ်းလႄႈ ၽူႈတူင်ႉၼိုင်ၼႂ်းတူင်ႉဝူင်းတႆး လၢႆမူႇလၢႆၸုမ်းလႄႈ ႁူမ်ႈပႃးၽူႈယႂ်ႇ ၵူၼ်းလူင် ၼႂ်းတပ်ႉသိုၵ်းၸိုင်ႈတႆးထႅင်ႈ တင်းၼမ်...

မိူင်းတႆးထုၵ်ႇထႅၵ်ႇ ၸႅၵ်ႇယွႆႈယွၼ်ႉၽႂ်

ၸဵမ်မိူဝ်ႈပႆႇႁူမ်ႈမၢၼ်ႈဢဝ်ၵွၼ်းၶေႃ မိူင်းၸဝ်ႈၾႃႉတႆးလၢႆႁူဝ်မိူင်း ၼႂ်းမိူင်းတႆး ႁူမ်ႈဝႃႈမီးၵၢၼ်ပူၵ်းပွင်ၽွင်းငမ်း ပိုၼ်ႉတီႈတွၼ်ႈၼႃႈလိၼ်ၽႂ်မၼ်း မီးလွင်ႈၵႅတ်ႇၶႄလႅၼ်လိၼ်ၽႂ်မၼ်း ပူၵ်းပွင်ၽႂ်မၼ်း လီၸႃႉ ၶိုၼ်ႈယႂ်ႇ တူၵ်းတႅမ်ႇ မၢၵ်ႈမီးၸိူင်ႉႁိုဝ် ၽူလ်လႆႈမၼ်းၵေႃႈ ပဵၼ်ၽႃးသီ(ၶွၼ်ႇ) ဢၼ်ဢဝ်မႃးပူၵ်းပွင်သၢင်ႈလွင်ႈၶိုၼ်ႈယႂ်ႇဝၢၼ်ႈမိူင်းၼၼ်ႉ...

ထွႆႈၵႂၢမ်းဢၼ်မီးၵႃႈၶၼ် ဢမ်ႇတွၼ်ႉႁၢမ်းပဵၼ်မၼ်

ပွင်ႈၵႂၢမ်း - ၶူၼ်ႉၶွၵ်းၶိုၼ်း ပိုၼ်းဝၼ်းသိုၼ်း လူၺ်ႈဢၼ်တႆးႁဝ်းၵႆႉသွၼ်ၵၼ်ဝႃႈ ႁဵတ်းၵၢၼ်ႁႂ်ႈမီးလွၵ်းပိူင် (system) ႁႂ်ႈမီးၽႅၼ်ၸတ်းထတ်းမႄး (Plan-execute-review and correct) ၼႆၼႆႉ ပဵၼ်ၸဝ်ႈၵွၼ်းၸိူင်းၵႆႉသွၼ်ပၼ်ဝႃႈ - တိုၵ်းလၵ်းလၵ်းလႅမ်လႅမ်...

ထုၵ်ႇလီၸတ်းႁႅၼ်းသၢင်းၵျၢၼ်ႇၸိူင်ႉႁိုဝ်?

0
တႄႇဢဝ်ပီ 2020 မႃးၼႆႉ လွင်ႈၸတ်းႁႅၼ်းပၢင်ႁူတ်းၼမ်ႉၽွင်းသၢင်းၵျၢၼ်ႇ ၶႂ်ႈၵိၼ်းမႃး။ ယွၼ်ႉလူဝ်ႇႁႄႉၵင်ႈၵၢၼ်ၸပ်းၽႄႈ ၶူဝ်းဝိတ်ႉ (Covid 19) ၵၼ်။ မိူၼ်ဝၢၼ်ႈတီႈၶႃႈယူႇပဵင်းလူင်ၼႆၵေႃႈ ၵူႈပီၵႆႉမီးပၢင်လမ်ႁူဝ် ၵူၼ်းထဝ်ႈၵူၼ်းၵႄႇ လႆႈၵိုတ်းၵႂႃႇပႅတ်ႈ။ ယွၼ်ႉၼၼ်...

ၶႄႇၽိူၵ်ႇၶဝ်ႈမိူင်းတႆး

(ၶူၼ်ႉတႅမ်ႈၶိုၼ်းပိုၼ်းဝၼ်းမိုၼ်ႉသိုၼ်း) ဝၢႆးၶႄႇလႅင်ယိုတ်းလႆႈဝဵင်းလူင် ပိူၺ်ႊၵျိင်ႊသေပိုၼ်ၽၢဝ်ႇပူၵ်းပွင်ယိပ်းၵမ်မိူင်းၶႄႇတင်းပိုၵ်း မိူဝ်ႈဝၼ်းတီႈ 1 လိူၼ် ဢွၵ်ႉထူဝ်ႊၿိူဝ်ႊ  1949 ၶႄႇၽိူၵ်ႇ သူႈဢမ်ႇလႆႈ ၵႃႈလႆႈငိူင်ႉထွႆႇဢွၵ်ႇပွတ်းတၢင်းၸၢၼ်း ၶၢမ်ႈပၢင်လၢႆႇပၢႆႈၵႂႃႇ တီႈၵုၼ် ထႆဝၼ်း။ တပ်ႉမၢႆ...

တႆးၼုမ်ႇ ႁိုဝ် မွၵ်ႇၵွၼ်ၼုမ်ႇ ၵဵင်းတုင်

ၽွင်း 1954 – 1962 ပဵၼ်ၽွင်းႁုၼ်ႈသႅၼ်းပၢၼ်လုၵ်ႈႁဵၼ်းၸၼ်ႉၸွမ်ပွတ်းဢွၵ်ႇၶူင်း ၸိူဝ်းၵႂႃႇၶိုၼ်ႈၸၼ်ႉၸွမ် တႃႈၵုင်ႈ ဝဵင်းလိူဝ်ႇ ၶဝ်တူင်ႉၼိုင်ၵၢၼ်ၾိင်ႈငႄႈလိၵ်ႈလၢႆး ၵၢၼ်ပၢႆးမွၼ်း ပဵၼ်ၵၢၼ်သူၼ်းတုမ်ၽုၵ်ႇၾင် ၵၢၼ်ႁၵ်ႉ ၸၢတ်ႈၶွင်ၵူၼ်းၼုမ်ႇပွတ်းဢွၵ်ႇၶူင်းပၢၼ်ၼၼ်ႉ ၸိူင်ႉၼင်ႇ...

ၵၢဝ်ႇလဝ်ႈၶႆႈၵႂၢမ်းလင် ၽၢၼ်ႇပူၼ်ႉမႃးပဵၼ်သင်

တႄႇၵဝ်ႉႁၢၵ်ႈငဝ်ႈ ၵၢၼ်လုၵ်ႉၾိုၼ်ႉၵိူတ်ႇဢွၵ်ႇမီးမႃး တင်ႈတႄႇဝၼ်းတီႈ 21 လိူၼ်မေႇ 1958 တေႃႇထိုင်ၶၢဝ်းယၢမ်း ဝၼ်းမိူဝ်ႈၼႆႉ ႁူမ်ႈဝႃႈႁဝ်းမီးၸႂ်ႁၵ်ႉၸိူဝ်ႉႁၵ်ႉၸၢတ်ႈႁၵ်ႉၶိူဝ်း ႁၵ်ႉဝၢၼ်ႈႁၵ်ႉမိူင်း မီးၵၢၼ်ပႅင်းၸင်းၶႅၼ်ႉၽူႈၶႂၢၵ်ႈမိူင်း ၽူႈမႃးပူၼ်ႉပႅၼ်လူလၢႆ ၽူႈမႃးၶီႇ ၼဵၵ်းတဵၵ်းတဵင်...

ပၢင်ၵုမ်လူင်ပၢင်လူင်ပွၵ်ႈၵမ်း 1 (လိုမ်ႉၶိုၼ်းပိုၼ်းဝၼ်းမိုၼ်ႉသိုၼ်း)

ပၢင်ၵုမ်လူင်ပၢင်လူင်ပွၵ်ႈၵမ်း 1 ဝၢႆးသိုၵ်းလူၵ်ႈပွၵ်ႈၵမ်း 2 ယဝ်ႉ ဢိင်းၵလဵတ်ႈၶဝ် ၶဝ်ႈမႃးႁုပ်ႈယိုတ်းဢဝ်မိူင်းမၢၼ်ႈလုမ်းလုမ်းသေ ၶိုၼ်းမႃးၵုမ်းၵမ်ဢဝ်မိူင်းတႆးယူႇၾၢႆႇတႂ်ႈလွင်ႈႁူမ်ႇလူမ်ႈ လူင်ပွင်ၸိုင်ႈမိူင်းဢိင်းၵလဵတ်ႈၶဝ်သေၽွင်းငမ်းမိူင်းမၢၼ်ႈမိူင်းတႆးဝႆႉယဝ်ႉ။ ၾၢႆႇတႂ်ႈလွင်ႈၵၢၼ်ၽွင်းငမ်းသိုၵ်းၼၼ်ႉ ဢဝ်ၸုမ်းၽွင်းငမ်း ၶႅတ်ႊသၿီႊ CAS(B) ဢၼ်ၽူႈဢွၼ်ႁူဝ်သိုၵ်းၶဝ် ဢွၼ်ႁူဝ်ၽွင်းငမ်းဝႆႉ...

လွင်ႈပဵၼ်မႃးဝၼ်းမိူင်းႁူမ်ႈတုမ်

0
ပၢင်ၵုမ်လူင်ပၢင်လူင်တႄႇဝၼ်းထီႈ 3 - 7 လိူၼ်ၾႅပ်ႉလွငၿိဝ်ႊရီႊ 1947 ၸဝ်ႈၾႃႉ တူဝ်တႅၼ်းၸဝ်ႈၾႃႉ တူဝ်တႅၼ်း ၵူၼ်းမိူင်းတႆး ဢွၼ်ၵၼ်မႃးၶွၼ်ႈတုမ်တီႈပၢင်လူင် ဝဵင်းလၢႆးၶႃႈ ပိူဝ်ႈတႃႇၶဝ်ႈႁူမ်ႈပၢင်ၵုမ်။ ပုၼ်ႈတႃႇၵမ်ၸႃတႃမိူင်းတႆးမိူဝ်းၼႃႈၼၼ်ႉ ၸဝ်ႈၾႃႉလႄႈတူဝ်...

ပိုၼ်းတူဝ် ၽဝ ၽူႈတႅမ်ႈႁၢင်ႈလူၼ်ႉတႆး ၸိုဝ်ႈသဵင်ယႂ်ႇတူဝ်ႈမိူင်း “ႁၢၼ်လဵတ်း” ၸၢႆးသၢႆလႅတ်ႇ

0
ၸၢႆးသၢႆလႅတ်ႇ ဢႃႇယု 57 ပီ မေႃတႅမ်ႈႁၢင်ႈလူၼ်ႉ ၵႃႊတုၼ်ႊ ၵိူဝ်ႉလဵၼ်ႈ ပၢႆးမိူင်း လႆႈလူႉသဵင်ႈသုတ်းမုၼ် ၵႂႃႇ တီႈႁူင်းယႃ ၵူၼ်းမိူင်း တီႈဝဵင်းတူၼ်ႈတီး မိူဝ်ႈၼႆႉ...

ဝၼ်းၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈၸိုင်ႈတႆး (ဝၼ်းၶိူဝ်းတႆး)

ပုၼ်ႈတႃႇတေပူၵ်းတင်ႈမိူင်းတႆးႁင်းၶေႃ ဝၢႆးသိုၵ်ႈလူင်လုမ်ႈၾႃႉပွၵ်ႈၵမ်း 2 ယဝ်ႉတူဝ်ႈယဝ်ႉ မိူင်းတႆးလႆႈထုၵ်ႇ ၶိုၼ်ႈပဵၼ်မိူင်းဢၼ်ယူႇတႂ်ႈႁူမ်ႇလူမ်ႈဢိင်းၵလဵတ်ႈ။ ၸဝ်ႈၾႃႉလႄႈၵူၼ်းမိူင်းတႆး မီးၸႂ်ၶႂ်ႈပွင်သၢင်ႈ ၵမ်ၸႃတႃ တူဝ်ၵဝ်ႇႁင်းၵွႆးလႄႈပဵၼ်ငဝ်ႈႁၢၵ်ႈႁဵတ်ႇၵၢၼ်ဢၼ်ႁဵတ်းႁႂ်ႈၸဝ်ႈၾႃႉလႄႈၵူၼ်းမိူင်းတႆးမီးလွင်ႈဢွမ်ႇလွမ်ႈၽွမ်ႉ ႁူမ်ႈၵၼ်မႃး။ ယွၼ်ႉၼၼ်ႉၸဝ်ႈၾႃႉၸိူဝ်းမီးပၢႆးဝူၼ်ႉၵႂၢင်ႈၵႆ ႁူမ်ႈတင်းၵူၼ်းမိူင်းတႆးလႆႈမႃးဢုပ်ႇဢူဝ်းၵၼ် ပုၼ်ႈတႃႇတႅပ်း တတ်းႁႃသဵၼ်ႈတၢင်းပွင်သၢင်ႈၵမ်ၸႃတႃမိူင်းတႆးမိူဝ်းၼႃႈႁင်းၸဝ်ႈၵဝ်ႇလႄႈၸင်ႇလႆႈပဵၼ်ပၢင်ဢုပ်ႇၵုမ်ၵၼ်မႃးၼႂ်းဝၼ်းထီႈ...

ၼေႇဝိၼ်းယိုတ်းဢႃႇၼႃႇၸိုင်ႈမိူင်း ၵဵဝ်ႇၵၢၼ်မိူင်းဝၼ်းမိူဝ်ႈၼႆႉၸိူင်ႉႁိုဝ်? ၵွပ်ႈသင်?

0
1962 လိူၼ်မၢတ်ႊၶျ် 2 ဝၼ်း၊ ၵၢင်ၼႂ်မိူင်းၸမ်လႅင်းၼၼ်ႉ ၸဝ်ႈဢႃႇၼႃႇသိုၵ်းလူင် ၸွမ်သိုၵ်းၼေႇဝိၼ်း ဢွၼ်ဢဝ်တပ်ႉသိုၵ်းမၢၼ်ႈႁုပ်ႈယိုတ်းဢႃႇၼႃႇ/ ဢမ်းၼၢၸ်ႈဝၢၼ်ႈမိူင်း မိူင်းႁူမ်ႈတုမ်ပတ်းပိုၼ်ႉ။ တီႉၺွပ်းဢဝ် ၽူႈဢွၼ်ႁူဝ် ဢိၵ်ႇၸဝ်ႈၾႃႉတႆးတင်းၼမ်၊ မိူၼ်ပိူၼ်ႈၵျေႃးႁူၺ်းၵႅတ်ႇႁႅတ်ႉဝႅတ်ႉပၢႆးလိုပ်ႈၶင်ၵႆႇၶင်ၼူၵ်ႉ...

ၶၢဝ်ႇလိုၼ်းသုတ်း