Wednesday, May 25, 2022
Home ၶေႃႈထတ်းသၢင်

ၶေႃႈထတ်းသၢင်

မုလ်းႁဵတ်ႇလူမ်ႉလႅဝ်ၵၢၼ်ၽွမ်ႉႁူမ်ႈ

ၵၢၼ်ထၢင်ႇႁၢင်ႈပၢႆးဝူၼ်ႉပဵၼ်ၽူလ်လီလႄႈပဵၼ်ၽူလ်ၸႃႉတေႃႇမိူဝ်ႈလူင်လိုမ်းတူဝ်လွင်ႈထုၵ်ႇယူၵ်ႉယွင်ႈဢၼ်ပဵၼ်ၵၢၼ်ၵိူင်းၾၢႆႇပႃႈတႂ်ႈပွတ်းတွၼ်ႈပိုၼ်ႉတီႈၵႂၢမ်းၶၢၼ်ယေႃးၵၢၼ်ၸပ်းၾၢႆႇၿုၵ်ႉၵူလ်း(ၿုၵ်ႉၵလ)ၼိူဝ်ၵေႃႉၼိုင်ႈၵေႃႉလႂ်ဢၼ်ယုမ်ႇယမ်လႄႈၼပ်ႉထိုဝ် တင်း ၵမ်ႈတူဝ်လႆႈသၢႆႇသၢင်ထတ်းထွင်လႄႈဢမ်ႇလႆႈသၢႆႇသၢင်ထတ်းထွင်ထီႇထူၼ်ႈ ၼၼ်ႉပဵၼ်ႁဵတ်ႇၽူလ်ၶွင်မၼုသ်းၵူႈၵေႃႉ။ လူၺ်ႈၶေႃႈယုမ်ႇယမ်ၼႂ်းတူဝ်ၸႂ်ၸဝ်ႈၵဝ်ႇ ဢၼ်ယုမ်ႇယမ်ၼပ်ႉထိုဝ်ၼိူဝ်တူဝ်ၽႂ် ၽူႈလႂ် လူၺ်ႈလွင်ႈသင်ၵေႃႈလီ တိုၼ်းပဵၼ်ၵၢၼ်ထၢင်ႇႁၢင်ႈလွတ်ႈလႅဝ်းၶွင်ၵႂၢမ်းယုမ်ႇယမ်တူဝ်ၵဝ်ႇ ဢၼ်မီးယူႇႁင်းၽႂ်ႁင်းမၼ်းၼၼ်ႉ ဢမ်ႇၸႂ်ႈ ၵၢၼ်ၽိတ်းပိူင်ႈသင်။ ယူႇတီႈပၢႆးဝူၼ်ႉၸဝ်ႈၵဝ်ႇႁၼ်ၼိူဝ်တၢင်းၼွၵ်ႈတၢင်းၼႂ်းၶွင်တူဝ်ၽူႈလႂ် ၽူႈၼိုင်ႈၼၼ်ႉ ပဵၼ်မုလ်းႁဵတ်ႇဢၼ်မႅၼ်ႈဢူၵ်းထုၵ်ႇၸႂ်တူဝ်ၵဝ်ႇၼၼ်ႉၵွႆး။ လွင်ႈၸိူဝ်းၼႆႉ...

ၵၢၼ်သၢင်ႈငမ်းယဵၼ်ဝၢၼ်ႈမိူင်း လီၾၢင်ႉလွၵ်းၸိူင်း သိုၵ်းယိုတ်းမိူင်းလႄႈ ၶႄႇ

ပူၼ်ႉမႃးဝူင်ႈဝၢင်ႈၼႆႉ ယူႇတီႈႁူဝ်ၼႃႈၸုမ်းသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ဢၼ်ယိုတ်းမိူင်းၼႆႉ ပိုၼ်ၽၢဝ်ႇ ၽိတ်ႈမွၵ်ႇထိုင် တီႈႁူဝ်ၼႃႈၸုမ်းၸၢဝ်းၶိူဝ်းၶဝ် ပိူဝ်ႈတႃႇ ဢုပ်ႇၵုမ်ၵၼ် လွင်ႈငမ်းယဵၼ် ဝႃႈၼၼ်။ ၵဵဝ်ႇလူၺ်ႈဢၼ်ၼၼ်ႉသေ ယူႇတီႈၸုမ်းၸၢဝ်းၶိူဝ်းၸိူဝ်းယိပ်းၵွင်ႈၵၢင်ႇလၢၵ်ႈၼၢၵ်ႈၶဝ် လုၵ်ႉၽိုၼ်ႉမႃး ပီယၢဝ်းၶၢဝ်းႁိုင်ၼၼ်ႉ တေႁၼ်ထိုင်ၸိူင်ႉ...

64 ပီၵၢၼ်လုၵ်ႉၾိုၼ်ႉ ပိုၼ်ႉထၢၼ်ၵၢၼ်လီလဵပ်ႈႁဵၼ်း

ပွင်ႈၵႂၢမ်း - ၶွၵ်းၶူၼ်ႉၶိုၼ်း ပိုၼ်းမိုၼ်ႉသိုၼ်း တင်ႈတႄႇ 1958 မႃးတေႃႇႁၢၼ်ႉၼႆႉ ၶၢဝ်းတၢင်း 64 ပီ ၵၢၼ်ယိပ်းၵွင်ႈၵၢင်ႇလုၵ်ႉၾိုၼ်ႉ မီးၵၢၼ်ၵိူတ်ႇဢွၵ်ႇမႃးလၢႆမူႇ လၢႆၸုမ်းသေဝွတ်ႈဝၢႆးၵႂႃႇၵေႃႈလၢႆၸုမ်း။ ပိူင်ၶိုၵ်ႉလူင်ၼႆႉ ၵွပ်ႈဝႃႈၵၢၼ်လုၵ်ႉၾိုၼ်ႉၼၼ်ႉဢမ်ႇၸႂ်ႈလႄႈဝႃႈ...

သိုၵ်းမၢၼ်ႈလိမ်ႇသႄႈ မိူၼ်တေၵႄႈလၵ်းမိူင်း 2008 ပၼ် တီႈတႄႉတၢင်းတၼ်

ပိူင်ငဝ်ႈပိုင်းမိူင်းပီ 2008 ၼႆႉ ၵွမ်ႉၵႃႈလူင်ပွင်ၸိုင်ႈလႄႈ ၸုမ်းၸိူဝ်းပႃႇတီႇပၢႆးမိူင်း တူၵ်းလူင်းလႆႈၸႂ်ၵၼ်ၵူၺ်း မူၼ်ႉမေးဢမ်ႇလႆႈ ၸုမ်းသိုၵ်း ယိုတ်းမိူင်းလႄႈ ပႃႇတီႇပၢႆးမိူင်းၶဝ် ထုၵ်ႇမေႃၽေႃးၵႂၢမ်းၵၼ်ၵူၺ်းၵေႃႈ မူၼ်ႉမေးဢမ်ႇလႆႈ။ လုၵ်ႉတီႈပၢင်ၵုမ်လူင် လွင်ႈငမ်းယဵၼ် မိူင်းႁူမ်ႈတုမ်...

ပိူင်ႈပၢႆးဝူၼ်ႉတၢင်းႁၼ် ဢမ်ႇၸႂ်ႈပၼ်ႁႃတႅၵ်ႇၵၼ်

လၢႆသိင်ႇလၢႆယၢင်ႇဢၼ်မိူၼ်ၵၼ်လႄႈဢမ်ႇမိူၼ်ၵၼ် ဢမ်ႇဝႃႈၵၢၼ်ၵႃႉႁူမ်ႈၵၼ် ၵၢၼ်မုၵ်ႉ မူႇ ၸုမ်း ၵေႃ ႁိုဝ် ၾၢႆႇလႂ် ၾၢႆႇၼိုင်ႈ တၵ်းမီးလွင်ႈမိူၼ်ၵၼ်လႄႈဢမ်ႇမိူၼ်ၵၼ်ၼႂ်းတူင်ႇဝူင်း။ ဢၼ်ႁူမ်ႈၵၼ်လႄႈသင် ဢမ်ႇႁူမ်ႈၵၼ်လႄႈ သင် လူၺ်ႈႁဵတ်ႇၽူလ်ပၢႆးဝူၼ်ႉ...

ၽႂ်တေမႄးလႆႈ ပိူင်ပိုင်းလၵ်းမိူင်း 2008 ဢၼ်သိုၵ်းမၢၼ်ႈယုၵ်ႉတၢင်ႇႁူဝ်ဝႆႉ

ပွႆးသၢင်ၵျၢၼ်ႇပူၼ်ႉမႃး ပွႆးတႄႉမီးယူႇ ၵူၺ်းၵႃႈၵူၼ်းမိူင်းဢၼ်ၵႂႃႇလဵၼ်ႈၸွမ်း ၵျေႃႇၸွမ်းဢမ်ႇမီး။ ၼႂ်းပတ်ႉပိုၼ်ႉမိူင်းႁူမ်ႈတုမ်ၼႆႉ ၵူႈတီႈ ပေႃးႁူႉၸၵ်းဝႃႈ တပ်ႉသိုၵ်းမၢၼ်ႈၼႆႉ မၼ်းႁဵတ်းၵႅင်ႈၵူၺ်း မၼ်းဢမ်ႇမီးၸေႇတၼႃႇတေႃႇပေႃႈမႄႈၵူၼ်းမိူင်း ။ တပ်ႉသိုၵ်းမၢၼ်ႈၼႆႉ ၸွမ်းၼင်ႉပုၼ်ႈၽွၼ်းမၼ်းမီး လူဝ်ႇၵႅတ်ႇၶႄၵူၼ်းဝၢၼ်ႈၵူၼ်းမိူင်းဢၼ်ဝႃႈၼၼ်ႇမၼ်းဢမ်ႇႁဵတ်း။...

လူၵ်ႈပိၼ်ႇလၢႆႈ တူင်ႇဝူင်းယၢႆႈ တၵ်းဢမ်ႇငၢႆႈၶိုၼ်းမိူၼ်ၵဝ်ႇ

ငဝ်းလၢႆးယၢမ်းလဵဝ် ပဵၼ်ၽွင်းဢၼ်ၵူၼ်းႁဝ်းၵမ်ႈၼမ်တူၵ်းယူႇၼႂ်းၵႄႈၵၢင်ႁိပ်ႇမၢၵ်ႇမု မုင်ႈႁႃတၢင်းၾိုတ်ႉဢွၵ်ႇ လွတ်ႈပူၼ်ႉ ၼႂ်းၸူဝ်ႈယၢမ်းပၼ်ႁႃ ရူၶ်ႈတၢင်းပဵၼ်ၶူဝ်ႊဝိၻ်ႉ-19 လႄႈၽိူမ်ႉထႅမ်မႃးထႅင်ႈပၢင်တိုၵ်း သိုၵ်းၶွင် ရသ်ႉသျိူဝ်ႊ ၿုၵ်ႇၶဝ်ႈႁုပ်ႈယိုတ်းလႅၼ်လိၼ်ၶွင်ယူႊၶရဵၼ်ႊ ဢၼ်ယူႇတိတ်းၸပ်းလႅၼ်ၸၢႆးၶွပ်ႇ ယူႊရူပ်ႉ EU ႁိုဝ်...

မိူင်းတႆးထုၵ်ႇထႅၵ်ႇ ၸႅၵ်ႇယွႆႈယွၼ်ႉၽႂ်

ၸဵမ်မိူဝ်ႈပႆႇႁူမ်ႈမၢၼ်ႈဢဝ်ၵွၼ်းၶေႃ မိူင်းၸဝ်ႈၾႃႉတႆးလၢႆႁူဝ်မိူင်း ၼႂ်းမိူင်းတႆး ႁူမ်ႈဝႃႈမီးၵၢၼ်ပူၵ်းပွင်ၽွင်းငမ်း ပိုၼ်ႉတီႈတွၼ်ႈၼႃႈလိၼ်ၽႂ်မၼ်း မီးလွင်ႈၵႅတ်ႇၶႄလႅၼ်လိၼ်ၽႂ်မၼ်း ပူၵ်းပွင်ၽႂ်မၼ်း လီၸႃႉ ၶိုၼ်ႈယႂ်ႇ တူၵ်းတႅမ်ႇ မၢၵ်ႈမီးၸိူင်ႉႁိုဝ် ၽူလ်လႆႈမၼ်းၵေႃႈ ပဵၼ်ၽႃးသီ(ၶွၼ်ႇ) ဢၼ်ဢဝ်မႃးပူၵ်းပွင်သၢင်ႈလွင်ႈၶိုၼ်ႈယႂ်ႇဝၢၼ်ႈမိူင်းၼၼ်ႉ...

ပၢင်တိုၵ်း ရသ်ႉသျိူဝ်ႊ – ယူႊၶရဵၼ်ႊ

လူၺ်ႈလွင်ႈၵၢၼ်ပိုတ်ႇသိုၵ်းၿုၵ်ႇၶဝ်ႈတိုၵ်းလိုၼ်းသုတ်း ၵၢၼ်ပူၼ်ႉပႅၼ်ၶွင်ရသ်ႉသျိူဝ်ႊ ဝၢႆးသေ ၵၢၼ်လူမ်ႉလႅဝ် ၶွင် ႁူမ်ႈတုမ်သူဝ်ႊဝဵတ်ႉ မိူဝ်ႈ 1991 ယဝ်ႉ ယူႇၶရဵၼ်ႊယင်းမီးလွင်ႈၵိုဝ်းလီၸမ်ၸႂ်တေႃႇၵၼ် လႄႈယူႊၶရဵၼ်ႊယွမ်းပူတ်း ဢႃႊဝုထ်ႉၼိဝ်ႊၶရေႊၼႂ်းမိူင်းလႄႈယွမ်းႁပ်ႉလၢႆးငၢၼ်းဝဵင်းၿူႊၻႃႊပဵသ်ႉတ် လိူင်ႈၵၢၼ်ပရႃႊၵၼ်ႊၵႂၢမ်းမၼ်ႈၶူင်း ပၢႆးတႂ်ႈငိူၼ်ႈၶႆရသ်ႉသျိူဝ်ႊ...

ထွႆႈၵႂၢမ်းဢၼ်မီးၵႃႈၶၼ် ဢမ်ႇတွၼ်ႉႁၢမ်းပဵၼ်မၼ်

ပွင်ႈၵႂၢမ်း - ၶူၼ်ႉၶွၵ်းၶိုၼ်း ပိုၼ်းဝၼ်းသိုၼ်း လူၺ်ႈဢၼ်တႆးႁဝ်းၵႆႉသွၼ်ၵၼ်ဝႃႈ ႁဵတ်းၵၢၼ်ႁႂ်ႈမီးလွၵ်းပိူင် (system) ႁႂ်ႈမီးၽႅၼ်ၸတ်းထတ်းမႄး (Plan-execute-review and correct) ၼႆၼႆႉ ပဵၼ်ၸဝ်ႈၵွၼ်းၸိူင်းၵႆႉသွၼ်ပၼ်ဝႃႈ - တိုၵ်းလၵ်းလၵ်းလႅမ်လႅမ်...

ၶႄႇၵမ်ႉထႅမ်သိုၵ်းမၢၼ်ႈ ႁဝ်းတေယၢင်ႈၸိူင်ႉႁိုဝ်

မိူဝ်ႈလိူၼ်ဢေႊပရိူဝ်ႊ 1 ဝၼ်း ပူၼ်ႉမႃးၼႆႉ ၶုၼ်ၽွင်းလူင်ၾၢႆႇမိူင်းၼွၵ်ႈ ၶွင်မိူင်းၶႄႇ ႁွင်ႉႁူပ်ႉဢူးဝုၼ်ႇၼမွင်ႇလုၼ်ႇ သေယဝ်ႉ ၼႄသၼ်ယႃး တႅၵ်ႇလႅင်းဝႃႈ ၶဝ်ၸုၵ်းမၼ်ႈ ၾၢႆႇၶွင်ႇသီႇသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ၸုမ်းယိပ်းသိမ်းဢႃႇၼႃႇ ၸိုင်ႈမိူင်းယဝ်ႉ...

တၢင်းၽိတ်းငၢၼ်း “ပွႆး” ႁိုဝ် တၢင်းၽိတ်း “ၵူၼ်း”

ၵဵဝ်ႇၵပ်း “ငၢၼ်း” ႁိုဝ် “ပွႆး” ၵူႈလွင်ႈလွင်ႈ ၸွမ်းၾိင်ႈႁိတ်ႈႁွႆးၶွင်တႆး ၸဵမ်လိူၼ်ၸဵင် တေႃႇ လိူၼ်သိပ်းသွင် ၼႂ်းၼိုင်ႈပီ တႆးႁဝ်းမီး ပွႆး ႁိုဝ် ငၢၼ်း...

ထုၵ်ႇလီၸတ်းႁႅၼ်းသၢင်းၵျၢၼ်ႇၸိူင်ႉႁိုဝ်?

0
တႄႇဢဝ်ပီ 2020 မႃးၼႆႉ လွင်ႈၸတ်းႁႅၼ်းပၢင်ႁူတ်းၼမ်ႉၽွင်းသၢင်းၵျၢၼ်ႇ ၶႂ်ႈၵိၼ်းမႃး။ ယွၼ်ႉလူဝ်ႇႁႄႉၵင်ႈၵၢၼ်ၸပ်းၽႄႈ ၶူဝ်းဝိတ်ႉ (Covid 19) ၵၼ်။ မိူၼ်ဝၢၼ်ႈတီႈၶႃႈယူႇပဵင်းလူင်ၼႆၵေႃႈ ၵူႈပီၵႆႉမီးပၢင်လမ်ႁူဝ် ၵူၼ်းထဝ်ႈၵူၼ်းၵႄႇ လႆႈၵိုတ်းၵႂႃႇပႅတ်ႈ။ ယွၼ်ႉၼၼ်...

သင်ၶၢၼ် ၾိင်ႈပီမႂ်ႇမိူင်းၵဵင်းမႆႇ

ၸွမ်းၼင်ႇႁိတ်ႈႁွႆးၾိင်ႈပီမႂ်ႇသင်ၶၢၼ်ပီႈၼွင်ႉၵူၼ်းပိုၼ်ႉမိူင်းၵဵင်းမႆႇ ဢၼ်မႅတ်ႇပႅင်းပႂ်ႉပႃးလႄႈဢဝ်ၶဝ်ႈယူင်းယႂ်း ႁႂ်ႈၶိုတ်းၵၢပ်ႈပၢၼ်မႅၼ်ႈၸွမ်းၵႃလတေသ ၽွင်းယၢမ်းဢၼ်ပဵၼ်မီးယူႇၼႆႉသေ  ဢမ်ႇၵွမ်ႉလၢႆးႁဵတ်းသၢင်ႈ ႁိုဝ် ၶိူင်ႈ ယိပ်းတိုဝ်းၸႂ်ႉသွႆမၢင်လွင်ႈမၢင်လႂ်ၵေႃႈ မီးလွင်ႈပိၼ်ႇပႅင်လႅၵ်ႈလၢႆႈၸွမ်းယူႇၵူႈၸုပ်ႈၵူႈပၢၼ်ၼၼ်ႉ ဢမ်ႇၸႂ်ႈလွင်ႈ လၢၵ်ႇလၢႆးသင်လူင်လၢင်ၵႃႈႁိုဝ်။ ၸွမ်းၼင်ႇဢၼ်လႆႈၶိုၼ်းၾိုၼ်ႉၽူးယူၵ်ႉဢဝ်ၾိင်ႈသင်ၶၢၼ် (သၢင်းၵျၢၼ်ႇ) လူၺ်ႈၵၢၼ် “လွင်ႈသင်ၶၢၼ်”...

ၶႄႇၽိူၵ်ႇၶဝ်ႈမိူင်းတႆး

(ၶူၼ်ႉတႅမ်ႈၶိုၼ်းပိုၼ်းဝၼ်းမိုၼ်ႉသိုၼ်း) ဝၢႆးၶႄႇလႅင်ယိုတ်းလႆႈဝဵင်းလူင် ပိူၺ်ႊၵျိင်ႊသေပိုၼ်ၽၢဝ်ႇပူၵ်းပွင်ယိပ်းၵမ်မိူင်းၶႄႇတင်းပိုၵ်း မိူဝ်ႈဝၼ်းတီႈ 1 လိူၼ် ဢွၵ်ႉထူဝ်ႊၿိူဝ်ႊ  1949 ၶႄႇၽိူၵ်ႇ သူႈဢမ်ႇလႆႈ ၵႃႈလႆႈငိူင်ႉထွႆႇဢွၵ်ႇပွတ်းတၢင်းၸၢၼ်း ၶၢမ်ႈပၢင်လၢႆႇပၢႆႈၵႂႃႇ တီႈၵုၼ် ထႆဝၼ်း။ တပ်ႉမၢႆ...

ၶၢဝ်ႇလိုၼ်းသုတ်း